0114-KDIP3-2.4011.555.2026.2.MG

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

12 maja 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnił go Pan pismem z 16 czerwca 2026 r. (data wpływu 17 czerwca 2026 r.). w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Spełniając przesłanki określone w rozporządzeniu z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe podatnicy (Pan i Pana żona) skorzystaliście z ww. ulgi w zakresie mieszkania A. W dniu 14 maja 2010 r. zawarliście Państwo z X. S.A. (obecnie Z) z siedzibą w Y., zwanym dalej Bankiem, umowę nr (…) o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych „(…)” waloryzowany kursem EUR zwana dalej Umową, na kwotę 452.244, 00 zł, na okres 416 miesięcy tj. od dnia 14 maja 2010 r. do dnia 13 stycznia 2045 r. - § 1 ust. 2 i 4 Umowy – w zakresie domu B. Ww. umowa kredytu nie była związana z działalnością gospodarczą lub zawodową, a zatem zawierając ją działaliście Państwo jako konsumenci w rozumieniu art. 221 Kodeksu Cywilnego (dalej jako: KC).

Potwierdza to m.in. cel na jaki kredyt uzyskano – zgodnie z § 1 ust. 1 Umowy: budownictwo mieszkaniowe. Również odwołanie do przypisu 2 w § 7A Umowy, w którym wskazane jest, że przedmiotem ubezpieczenia nieruchomości od ognia i zdarzeń losowych jest nieruchomość przeznaczona wyłącznie na cele mieszkalne, niewykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. W 2025 r, złożyliście Państwo do Sądu Okręgowego w Y. pozew indywidualny o stwierdzenie nieważności (trwałej bezskuteczności) ww. umowy z uwagi na abuzywne zapisy w jej treści – Sygn. (…). Z uwagi na powyższe, w chwili obecnej bank zaproponował Państwu ugodę, w której treści zaproponował: 1) Polubowne rozstrzygnięcie sporu w zakresie wzajemnie przysługujących roszczeń; 2) uchylenie niepewności co do roszczeń stron związanych z zawarciem i wykonaniem umowy przez przyjęte w ugodzie rozwiązania, w tym dokonanie wzajemnych rozliczeń, a w konsekwencji tego zakończenie umowy i ww. sporu w sposób definitywny i bez żadnych dalszych roszczeń którejkolwiek ze strony.

Sposób rozliczenia:

1. Strony potwierdzają, że Klient spełnił następujące świadczenia w wykonaniu Umowy:

• 345.700,15 PLN tytułem rat kapitałowo–odsetkowych;
• 16.863,64 PLN tytułem Ubezpieczenia Niskiego Wkładu Własnego;
• 51.268,21 PLN tytułem składek na poczet ubezpieczenia.

Tym samym łączna suma świadczeń Klienta wynosi 413.832,00 PLN.

2. Strony potwierdzają, iż w związku z wykonaniem Umowy, Bank wypłacił kapitał kredytu, w kwocie 452.244,09 PLN (dalej jako "Świadczenie Banku").

3. Strony niniejszym oświadczają, że różnica pomiędzy Świadczeniem Klienta w wysokości 413.832,00 PLN, a Świadczeniem Banku w wysokości 452.244,09 PLN, wynosi 38.412,09 PLN.

4. W związku z tym Klient zobowiązany jest do zapłaty na rzecz Banku pozostałej kwoty, tj. 38.412,09 PLN. Bank dodatkowo w ramach Ugody zobowiązuje się dokonać zwrotu na rzecz Klienta kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 10.800,00 PLN (100% stawki minimalnej), która to kwota nie przekracza maksymalnych kosztów zastępstwa procesowego możliwych do zasądzenia na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. 2023 poz. 1935, tj. z dnia 20 września 2023 r.).

Wskazana kwota stanowi górną granicę odpowiedzialności Banku i wyczerpuje w całości roszczenia Klienta z tego tytułu. Jednocześnie w § 4 ww. ugody bank oświadcza, że wystąpił do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych i że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał interpretację podatkową, w której potwierdził, że po stronie Klienta nie powstaje przychód podatkowy, a w związku z tym na Banku nie ciąży obowiązek informacyjny, tj. obowiązek przygotowania informacji PIT-11. Jednocześnie bank odmawia udostępnienia ww. interpretacji, zaś w treści ugody brak jest stwierdzeń o jakimkolwiek umorzeniu części kredytu lub zwolnieniu z długu (art. 508 Kodeksu Cywilnego), a wyłącznie o rozliczeniu.

Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego

Przedmiotem zapytania jest ustalenie przez organ czy w przedstawionym stanie faktycznym następuje umorzenie wierzytelności, czy wyłącznie wzajemne ich potrącenie, a następnie czy w związku z ww. ustaleniem powstanie wobec mnie obowiązek odprowadzenia podatku dochodowego.

Bank w treści ugody proponuje wzajemne potrącenia wierzytelności wynikających z ugody, którą może Pan zawrzeć z bankiem w związku z umową kredytu hipotecznego „(…)” waloryzowanego kursem EUR (kwota kredytu w PLN: 452 244,00 PLN, okres zawarcia umowy kredytowej: 2010–2045 r.).

W wyniku rozliczenia (Pana świadczenia: 413.832,00 PLN; świadczenie Banku: 452.244,09 PLN) dojdzie do umorzenia wierzytelności do wysokości niższej (art. 498 § 2 k.c.), a saldo końcowe w wysokości 38.412,09 PLN będzie podlegało zapłacie przez Pana na rzecz banku.

Treść ugody nie zawiera żadnej informacji o umorzeniu wierzytelności innej niż ww., przysługującej bankowi.

Na podstawie zawartej ugody strony dokonają wzajemnego potrącenia wierzytelności, w wyniku czego wierzytelności umorzą się do wysokości wierzytelności niższej, zgodnie z art. 498 § 2 k.c. Po dokonaniu wzajemnych rozliczeń pozostanie saldo należne bankowi, wobec czego będzie Pan zobowiązany się zwrócić bankowi nadwyżkę w kwocie 38.412,09 zł.

Treść ugody nie zawiera żadnej informacji o umorzeniu wierzytelności innej niż ww., przysługującej bankowi.

Z zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe skorzystał Pan do kredytu dotyczącego nieruchomości A.

Przedmiot zapytania dotyczy innego kredytu hipotecznego, który został zaciągnięty w związku z nabyciem nieruchomości B.

Rozliczenie stron nastąpi na podstawie ugody pozasądowej zaproponowanej przez bank.

Pytanie

Czy w świetle ww. stanu faktycznego stanowisko banku jest prawidłowe tj. czy wobec Pana nie powstanie obowiązek podatkowy dot. podatku dochodowego od osób fizycznych od umorzonych wierzytelności – przychód, w przypadku gdy zawrze Pan z bankiem ww. ugodę? Przy uwzględnieniu, że skorzystał Pan uprzednio z zaniechania poboru podatku, o którym mowa w rozporządzeniu z dnia 11 marca 2022 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe oraz treścią ugody z bankiem opisanej w stanie faktycznym.

Pana stanowisko w sprawie

Pana zdaniem w związku z zawarciem opisanej ugody po Pana stronie nie powstanie przychód w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Rozliczenie stron w ramach ugody stanowi rezultat wzajemnych ustępstw, mających na celu zakończenie istniejącego sporu prawnego, i nie prowadzi do uzyskania przez Pana trwałego, definitywnego oraz bezzwrotnego przysporzenia majątkowego. W szczególności nie można uznać, że w przedstawionych okolicznościach dochodzi do umorzenia zobowiązania lub zwolnienia z długu, o którym mowa w art. 508 Kodeksu Cywilnego, które skutkowałoby powstaniem przychodu podatkowego. Ugoda jedynie porządkuje wzajemne roszczenia stron wynikające z kwestionowanej umowy kredytu hipotecznego. W konsekwencji brak jest podstaw do rozpoznania po Pana stronie przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a także do sporządzenia informacji PIT-11.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.):

Stosownie do art. 9 ust. 2 ww. ustawy:

Jak stanowi art. 11 ust. 1 cytowanej ustawy:

Jak wynika z powołanego przepisu, ustawodawca przyjął zasadę, że przychodem są:

•     pieniądze i wartości pieniężne, które zostały otrzymane przez podatnika – tj. takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik rzeczywiście „dostał, odebrał, zainkasował, objął w posiadanie”;

•     pieniądze i wartości pieniężne, które zostały postawione do dyspozycji podatnika – tj. takie przysporzenia, które zostały mu faktycznie udostępnione/przekazane do odbioru; takie pieniądze i środki pieniężne, które podatnik ma możliwość włączyć do swojego władztwa, a więc ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy i wartości pieniężnych i nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone pieniądze i wartości pieniężne do dyspozycji podatnika.

Z przedstawionych przepisów wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega – co do zasady – każdy dochód osiągnięty przez osobę fizyczną.

Pojęcie przychodu wiąże się zatem z przysporzeniem majątkowym po stronie podatnika, z wartością wchodzącą do jego majątku. Przychodami w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być tylko takie świadczenia, które nie mają charakteru zwrotnego. Skoro bowiem przychód jest określonym przyrostem majątkowym po stronie podatnika jego otrzymanie musi mieć charakter definitywny.

Za przychody należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest przysporzenie majątku innej osoby, mające konkretny wymiar finansowy.

Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów. W języku powszechnym mianem „źródła” określane jest „to, co stanowi początek czegoś”, „przyczyna czegoś”, a synonimami tego pojęcia są m.in. czynnik sprawczy, powód, pochodzenie.

Źródła przychodów

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:

Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy:

Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności”, wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Skutki podatkowe potrącenia roszczeń

Instytucja kredytu uregulowana została przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 38). Zgodnie z treścią art. 69 ust. 1 tej ustawy:

Otrzymanie kredytu i jego spłata na warunkach przewidzianych w umowie kredytowej są obojętne podatkowo. Przychód po stronie kredytobiorcy pojawia się w przypadku, kiedy dochodzi do umorzenia kredytu, jego części lub odsetek. Wtedy bowiem kredytobiorca osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Zasady i skutki dokonywania kompensaty (potrącenia) reguluje przepis art. 498 ustawy z 23 kwietnia 1964 r Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071). Zgodnie z tym przepisem:

Potrącenie wierzytelności jest jedną z form wygaśnięcia zobowiązania w wyniku wykonania świadczenia przez umorzenie wzajemnych wierzytelności między stronami. Wygaśnięcie zobowiązania przez potrącenie, czyli kompensata wierzytelności, następuje wówczas, jeżeli jedna strona jest w stosunku do drugiej dłużnikiem i jednocześnie wierzycielem, tj. ma zarówno wierzytelność, jak i zobowiązanie względem tej drugiej strony. Potrącenie, mimo że dotyczy świadczeń tego samego rodzaju (z reguły pieniężnych), prowadzi do zaliczenia jednej wierzytelności na poczet drugiej. Dochodzi w ten sposób do zaspokojenia wierzyciela i osiągnięcia tym samym celu zobowiązania. Na skutek potrącenia wierzytelności obydwu stron umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. Instytucja potrącenia jest substytutem świadczenia, dzięki któremu dłużnik płaci swój dług i zwalnia się z zobowiązania. W momencie potrącenia następuje faktyczne spełnienie świadczenia. Potrącenie jest więc formą wykonania zobowiązania, do którego, w myśl art. 503 Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy o zaliczeniu zapłaty.

Przez potrącenie strony nie otrzymują efektywnie należnych im świadczeń, ale wskutek zaliczenia wierzytelności jednej z nich na poczet wierzytelności drugiej każda ze stron zostaje zwolniona ze swego długu, co pozwala uznać ich długi za spłacone. Tym samym, potrącenie jako sposób wygaszenia stosunku zobowiązaniowego uznaje się za równoważny spełnieniu świadczenia (zapłacie).

W sytuacji, gdy dojdzie do umorzenia należności poprzez potrącenie wierzytelności, u stron nie wystąpi przychód podatkowy. Przychód podatkowy wystąpiłby wówczas, gdy doszłoby do częściowej kompensaty wierzytelności, a wierzyciel zwolniłby dłużnika z pozostałej części długu.

Jak wynika z opisu sprawy, proponowana ugoda rozlicza wzajemne roszczenia stron, tj. Banku w kwocie 452.244,09 zł z tytułu kwoty wypłaconego kredytu oraz Pana w kwocie 413.832,00 zł z tytułu spłaconych dotychczas na rzecz Banku rat kapitałowo – odsetkowych, składek na poczet ubezpieczenia oraz ubezpieczenia niskiego wkładu. Rozliczenia ww. wierzytelności Stron nastąpi w drodze potrącenia wzajemnych wymagalnych roszczeń. Wzajemne wymagalne roszczenia Stron ulegają rozliczeniu do wysokości wierzytelności niższej w związku z czym Pan jako Kredytobiorca musi jeszcze uiścić na rzecz Banku kwotę 38.412,09 zł. Ugoda nie przewiduje umorzenia jakichkolwiek kwot.

Takie rozliczenie w ramach ugody nie spełnia zatem celu przychodu jakim jest zwiększenie majątku podatnika – ani poprzez zwiększenie aktywów ani poprzez zmniejszenie jego pasywów. Po stronie Kredytobiorcy nie dochodzi do powstania przysporzenia majątkowego, bowiem ugoda nie zawiera postanowień, na podstawie których Bank miałby darować lub umorzyć jakiekolwiek wierzytelności Kredytobiorców. Bank otrzymuje kwotę, którą pierwotnie wypłacił Kredytobiorcom.

Wobec tego, skoro na podstawie ugody Strony potrącą wzajemne roszczenie z tytułu zawartej umowy kredytowej, które umarzają się nawzajem do wysokości niższej z tych wierzytelności, to takie rozliczenie kredytu będzie dla Pana neutralne podatkowo. Po Pana stronie nie powstanie przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Tym samym, roszczenia przysługujące Panu wynikające ze świadczeń spełnionych w wykonaniu Umowy tytułem: rat kapitałowo – odsetkowych, składek na poczet ubezpieczenia oraz ubezpieczenia niskiego wkładu, w przypadku kompensaty z roszczeniem banku nie stanowią przychodu podatkowego w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na powyższe nie wpływa fakt skorzystania przez Pana uprzednio z zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów (przychodów) związanych z kredytem hipotecznym udzielonym na cele mieszkaniowe, dotyczącym innej nieruchomości.

Pana stanowisko jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Skoro stroną wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych jest Pan, to interpretacja nie wywołuje skutków podatkowych dla Pana żony.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·     Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·     Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·     Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.