Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

28 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy określenia miejsca świadczenia i opodatkowania usług doradztwa podatkowego w zakresie Transakcji na Nieruchomościach, Transakcji na Udziałach, Bieżącego Doradztwa oraz Reprezentowania Klientów poza terytorium Polski.

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego

1. Uwagi wstępne

A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: „Spółka” lub „Wnioskodawca”) jest czynnym podatnikiem VAT, posiadającym siedzibę i miejsce działalności w Polsce. Wnioskodawca świadczy na rzecz swoich klientów usługi doradcze mające na celu wsparcie działalności prowadzonej przez przedsiębiorców polskich i zagranicznych. Wśród nich znajdują się usługi doradztwa podatkowego, obejmujące czynności określone w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 377), tj.: udzielanie podatnikom, płatnikom i inkasentom, na ich zlecenie lub na ich rzecz, porad, opinii i wyjaśnień z zakresu ich obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami; prowadzenie, w imieniu i na rzecz podatników, płatników i inkasentów, zeznań i deklaracji podatkowych lub udzielanie im pomocy w tym zakresie; reprezentowanie podatników, płatników i inkasentów w postępowaniu przed organami administracji publicznej i w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami.

Usługi doradztwa podatkowego świadczone są przez Wnioskodawcę na rzecz podmiotów krajowych oraz podmiotów zagranicznych, zarówno z państw Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego, jak i państw trzecich. Wśród kontrahentów zagranicznych znajdują się:

a)    podmioty posiadające na terenie Rzeczpospolitej Polskiej stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 11 ust. 1 rozporządzenia Rady (UE) nr 282/2011 oraz

b)    podmioty nieposiadające na terenie Rzeczpospolitej Polskiej stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

Wśród klientów Wnioskodawcy znajdują się podmioty gospodarcze prowadzące działalność na polskim rynku nieruchomości, obejmującą w szczególności, ich kupno, wynajem oraz sprzedaż (i to świadczenia usług na rzecz takich klientów dotyczy niniejszy wniosek).

Usługi doradztwa podatkowego dla tych podmiotów dotyczą przede wszystkim badania sytuacji podatkowej nieruchomości albo spółek celowych będących właścicielami nieruchomości oraz przedstawienie rekomendacji co do dalszych działań, których realizacja uzależniona jest od woli kontrahenta. Takie usługi, szczegółowo przedstawione w dalszej części wniosku, dotyczą nieruchomości identyfikowanych co do ich położenia w momencie świadczenia usług (i położonych Polsce).

Usługi doradztwa podatkowego świadczone są przez Wnioskodawcę na zasadach rynkowych. Wynagrodzenie za ich świadczenie może być ustalone przykładowo: w oparciu o stawki godzinowe, budżety czy jako z góry ustalona kwota zryczałtowanego wynagrodzenia, niezależna od czasu spędzonego na wykonaniu poszczególnych usług.

Wnioskodawca w ramach świadczonych usług doradztwa podatkowego nie realizuje usług prawnych dotyczących sporządzania umów sprzedaży, najmu, jak również nie przygotowuje w całości innych umów związanych z nieruchomością, mających na celu zmianę stanu prawnego lub fizycznego danej, identyfikowalnej nieruchomości.

Usługi doradztwa podatkowego świadczone są na rzecz klientów działających na rynku nieruchomości i dotyczące nieruchomości dzielą się na trzy grupy:

1. usługi doradztwa transakcyjnego i (re)strukturyzacyjnego, dotyczące:

a.    asset deals (transakcji sprzedaży/nabycia nieruchomości położonych w Polsce),

b.    share deals (transakcji sprzedaży/nabycia udziałów/akcji w spółkach będących właścicielami nieruchomości położonych w Polsce),

2. usługi bieżącego doradztwa podatkowego i prowadzenia ksiąg;

3. usługi związane z reprezentowaniem klientów w ramach postępowań w administracyjnym toku instancji oraz przed sądami administracyjnymi.

Poszczególne rodzaje usług doradztwa podatkowego świadczonych przez Wnioskodawcę opisane są poniżej.

2. Usługi doradztwa transakcyjnego i restrukturyzacyjnego

2.1. Transakcje sprzedaży/nabycia nieruchomości (asset deals)

Wnioskodawca doradza w kwestiach podatkowych w związku z transakcjami nabycia lub sprzedaży nieruchomości oraz transakcjami nabycia lub sprzedaży przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, w skład którego wchodzi prawo własności nieruchomości (dalej: „Transakcja na Nieruchomości”).

Usługi doradztwa podatkowego w tym zakresie mogą obejmować w szczególności:

‒     analizy podatkowe w zakresie nabycia lub sprzedaży nieruchomości, w tym badanie historii podatkowej nieruchomości czy przegląd rozliczeń podatkowych nabywanego przedsiębiorstwa/jego zorganizowanej części,

‒     analizy podatkowe w zakresie umów najmu i dzierżawy,

‒     analizy podatkowe w zakresie zasad stosowania amortyzacji dla celów podatku dochodowego,

‒     przygotowywanie wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej, przykładowo potwierdzających opodatkowanie podatkiem VAT oraz podatkiem od czynności cywilnoprawnych transakcji,

‒     przygotowywanie dokumentów dotyczących wyboru opodatkowania VAT,

‒     pozyskiwanie niezbędnych zaświadczeń od organów podatkowych,

‒     proponowanie zmian do umów (w szczególności umów przedwstępnych oraz przyrzeczonych) dotyczących nabycia lub sprzedaży nieruchomości, uwzgledniających aspekty podatkowe (tj. w zakresie brzmienia postanowień umownych odnoszących się do kwestii podatkowych),

‒     udział w negocjacjach dotyczących nabycia lub sprzedaży nieruchomości w aspektach podatkowych (udzielanie porad podatkowych klientowi w trakcie spotkań negocjacyjnych lub tłumaczenie sposobu funkcjonowania systemu podatkowego w Polsce),

‒     raportowanie w imieniu klientów płatności w sytuacji, gdy nie odbywają się bezpośrednio na rachunki wykazywane na tzw. białej liście podatników (raportowanie ZAW-NR),

‒     wsparcie w zakresie wnioskowania o zwrot nadwyżki podatku VAT naliczonego z tytułu nabycia nieruchomości.

Usługi doradztwa podatkowego w zakresie doradztwa transakcyjnego i restrukturyzacyjnego dotyczące Transakcji na Nieruchomościach (m.in. w zakresie doradztwa przy ich nabyciu lub sprzedaży) odnoszą się do konkretnie określonej nieruchomości, identyfikowalnej co do jej położenia w momencie świadczenia danej usługi lub do portfela takich nieruchomości położonych na terytorium Polski.

Usługobiorca korzystając z przedmiotowych usług otrzymuje ze strony Spółki informację zwrotną dotyczącą sposobu opodatkowania oraz potencjalnych ryzyk podatkowych związanych z ewentualnym nabyciem/sprzedażą nieruchomości. Spółka przedstawia nadto rekomendacje co do zalecanych działań w celu jak najbardziej efektywnego biznesowo ustrukturyzowania transakcji, w tym w szczególności opinie do związanych z transakcją umów (w tym umów/aktów nabycia/sprzedaży nieruchomości) czy też co do kalkulacji ceny sprzedaży. W końcu, Spółka pozyskuje określone dokumenty ze strony organów podatkowych oraz opracowuje (bądź współpracuje przy opracowywaniu) podatkowych fragmentów umów cywilnoprawnych.

Spółka wskazuje, iż jej usługi niejednokrotnie obejmują co prawda komentarz do postanowień umów/aktów skutkujących zmianą stanu prawnego nieruchomości, jednakże dotyczy on wyłącznie potencjalnych skutków podatkowych wynikających z ich realizacji bądź ziszczenia się określonych w tych postanowieniach zdarzeń faktycznych. Jeżeli chodzi o redakcję samych umów, czy nawet samych postanowień dotyczących zmiany stanu prawnego nieruchomości, to znajduje się ona poza przedmiotem usług doradztwa podatkowego związanego z doradztwem transakcyjnym i restrukturyzacyjnym dotyczącym sprzedaży/nabycia nieruchomości.

2.2. Transakcje sprzedaży/nabycia udziałów/akcji w spółkach będących właścicielami nieruchomości

Wnioskodawca doradza również w kwestiach podatkowych związanych z transakcjami nabycia lub sprzedaży udziałów/akcji w spółkach będących właścicielami nieruchomości (dalej: „Transakcja na Udziałach”).

Usługi podatkowe świadczone przez Wnioskodawcę w tym zakresie mogą obejmować w szczególności:

‒     analizy podatkowe w zakresie nabycia lub sprzedaży udziałów/akcji w tym podatkowe badanie due diligence,

‒     sporządzanie raportów z sytuacji podatkowej spółki wraz z identyfikacją potencjalnych ryzyk podatkowych oraz wskazaniem rekomendacji co do zabezpieczenia tych ryzyk,

‒     analizy podatkowe w zakresie umów najmu i dzierżawy,

‒     analizy podatkowe w zakresie zasad stosowania amortyzacji dla celów podatku dochodowego,

‒     przygotowywanie wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej,

‒     pozyskiwanie niezbędnych zaświadczeń od organów podatkowych,

‒     analizy podatkowe i proponowanie zmian oraz zapisów podatkowych do umów nabycia lub sprzedaży udziałów/praw w spółkach nieruchomościowych,

‒     udział w negocjacjach dotyczących nabycia lub sprzedaży udziałów w aspektach podatkowych (w zakresie podobnym do opisywanego w punkcie 2.1),

‒     analizy kalkulacji cen pod kątem podatkowym.

‒     rozliczanie opodatkowania nabycia/zbycia udziałów, komentarze podatkowe w tym zakresie,

‒     raportowanie zdarzeń w ramach procedury MDR.

Wymienione tu usługi doradztwa dotyczą nabycia lub sprzedaży udziałów/akcji w spółkach celowych. Spółki te w momencie świadczenia usług są z zasady właścicielami lub użytkownikami wieczystymi określonych, identyfikowalnych co do swojego położenia nieruchomości.

Podstawowym zadaniem Wnioskodawcy przy Transakcji na Udziałach jest asysta przy ich nabyciu w szczególności polegająca na ocenie konsekwencji podatkowych przeszłych lub przyszłych zdarzeń, która może być wykorzystywana przez zlecającego do podjęcia przez niego decyzji biznesowych.

Spółka pragnie nadmienić, iż usługi dotyczące Transakcji na Udziałach posiadają analogiczny charakter do usługi dotyczącej doradztwa przy Transakcjach na Nieruchomościach, przy czym wówczas umowy fragmentarycznie opracowywane przez Spółkę odnoszą się do nabycia udziałów w takich podmiotach.

3. Bieżące usługi doradztwa podatkowego dotyczące nieruchomości

Wnioskodawca w ramach swojej działalności gospodarczej świadczy również usługi bieżącego doradztwa podatkowego dla podmiotów działających na rynku nieruchomości (dalej: „Bieżące Doradztwo”). Bieżące Doradztwo obejmuje w szczególności:

‒     sporządzanie analiz, opinii, memorandów, komentarzy mailowych, kalkulacji oraz udzielania konsultacji ustnych dotyczących zarówno konsekwencji podatkowych związanych z rozważanymi przez klientów działaniami inwestycyjnymi na rynku nieruchomości,

‒     usługowe prowadzenie ksiąg i rozliczeń podatkowych (tax compliance),

‒     sporządzanie analiz, opinii, memorandów, komentarzy mailowych oraz udzielania konsultacji ustnych dotyczących bieżących rozliczeń podatkowych (w szczególności w zakresie VAT, CIT oraz podatków lokalnych),

‒     przygotowywanie wniosków o wydanie interpretacji indywidualnych prawa podatkowego,

‒     przeprowadzanie przeglądów podatkowych, w szczególności dotyczących analizy kosztów podatkowych ponoszonych w związku z prowadzoną działalnością,

‒     przygotowywanie dokumentacji podatkowej dotyczącej transakcji podatników z podmiotami powiązanymi (dokumentacja cen transferowych),

‒     sporządzanie deklaracji i kalkulacji podatku od nieruchomości, czy też

‒     analiza obowiązków w zakresie dokumentowanie tego typu transakcji.

Usługi doradztwa podatkowego w zakresie Bieżącego Doradztwa odnoszą się do zasad rozliczeń podatkowych usługobiorców związanych z prowadzoną przez nich bieżącą działalnością gospodarczą (kwestia nabycia/sprzedaży nieruchomości jest przedmiotem pytania nr 1 we wniosku), na które istotny wpływ mają okoliczności faktyczne związane z określonymi nieruchomościami lub ich grupami. Niemniej jednak ten związek ma jedynie znaczenie dla ustalenia określonych konsekwencji w rozliczeniach podatkowych usługobiorców (np. w zakresie podatku od nieruchomości), gdzie nieruchomość kreuje fakt opodatkowania. Z tego powodu Spółka nie kwalifikuje tych usług jako odnoszących się do konkretnych nieruchomości w rozumieniu wpływu na stan faktyczno-prawny danej nieruchomości.

4. Reprezentowanie klientów w ramach postępowań związanych z działalnością na rynku nieruchomości

W ramach obsługi klientów działających na rynku nieruchomości, Wnioskodawca świadczy również usługi doradztwa procesowego, polegającego na reprezentowaniu klientów przed organami administracji publicznej i sądami administracyjnymi (dalej: „Reprezentowanie Klientów”). Obejmują one m.in.:

‒     reprezentowanie klientów w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowych oraz postępowań podatkowych,

‒     reprezentowanie klientów w ramach postępowań sądowo-administracyjnych przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Czynności związane z Reprezentowaniem Klientów dotyczą zwykle podatku dochodowego od osób prawnych (w tym podatku u źródła), podatku od towarów i usług, podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku od nieruchomości. Niektóre postępowania przed organami podatkowymi i sądami administracyjnymi związane są z rozliczeniami podatkowymi odnoszącymi się do identyfikowanych nieruchomości położonych na terenie Polski.

Usługi doradztwa podatkowego w zakresie Reprezentowania Klientów odnoszą się do zasad rozliczeń podatkowych usługobiorców związanych z prowadzoną przez nich bieżącą działalnością gospodarczą (kwestia nabycia/sprzedaży nieruchomości jest przedmiotem pytania nr 1 we wniosku), na które istotny wpływ mają okoliczności faktyczne związane z własnością/posiadaniem określonych nieruchomości lub ich grup. Niemniej jednak ten związek ma jedynie znaczenie dla ustalenia określonych konsekwencji w rozliczeniach podatkowych usługobiorców. Z tego powodu Spółka nie kwalifikuje tych usług jako odnoszących się do konkretnych nieruchomości w rozumieniu wpływu na stan faktyczno-prawny danej nieruchomości.

Celem usług doradztwa podatkowego dotyczącego Reprezentowania Klientów jest wsparcie usługobiorców (podatników zagranicznych) w różnego rodzaju postępowaniach przed organami  podatkowymi i sądami administracyjnymi, które dotyczą ich rozliczeń podatkowych. Usługi te są związane z w szczególności z pełnieniem przez pracowników i współpracowników Spółki roli pełnomocników procesowych w ramach postępowań regulowanych w przepisach Ordynacji podatkowej (Ustawa z dnia 29 sierpnia 199r r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 z późn. zm.)) (np. w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowych oraz postępowań podatkowych), jak również w przepisach p.p.s.a. (ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302)).

Usługi Reprezentowania Klientów nie są związane z aktem przeniesienia tytułu własności do konkretnie określonej nieruchomości (jak również ustanowieniem lub przeniesieniem określonych udziałów w nieruchomości lub praw rzeczowych do nieruchomości). Dotyczy to również sytuacji, gdy postępowanie, w ramach którego Spółka wspiera swoich usługobiorców, toczy się ze względu na przeniesienie własności nieruchomości, ponieważ również w takiej sytuacji dotyczy ono nie samego przeniesienia tej własności, lecz tylko i wyłącznie związanych z tymże konsekwencji na gruncie prawa podatkowego.

Pytania

Pytania przedstawione przez Spółkę dotyczą przypadku, gdy zagraniczny podatnik, na rzecz którego Spółka świadczy usługi doradztwa podatkowego w wymienionych zakresach, nie posiada na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej.

1. Czy usługi doradztwa podatkowego w zakresie doradztwa transakcyjnego i restrukturyzacyjnego świadczone przez Wnioskodawcę w odniesieniu do Transakcji na Nieruchomościach i Transakcji na Udziałach nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e ustawy VAT oraz art. 31a Rozporządzenia, a zatem miejscem świadczenia tych usług nie jest miejsce położenia nieruchomości względem której są świadczone, a w konsekwencji, świadczenie tego rodzaju usług przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika podatku od wartości dodanej nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT w Polsce (jeżeli nieruchomość położona jest w Polsce lub usługi dotyczą spółki, która posiada nieruchomość w Polsce)?

2. Czy usługi doradztwa podatkowego w zakresie Bieżącego Doradztwa dotyczącego nieruchomości świadczone przez Wnioskodawcę nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e ustawy VAT oraz art. 31a Rozporządzenia, a w konsekwencji świadczenie tego rodzaju usług przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika podatku od wartości dodanej nie podlega opodatkowaniu VAT w Polsce (jeżeli nieruchomość zlokalizowana jest w Polsce)?

3. Czy usługi doradztwa podatkowego dotyczące Reprezentowania Klientów, w odniesieniu do postępowań dotyczących rozliczeń podatkowych wynikających z prowadzenia działalności dotyczącej nieruchomości położonych w Polsce, nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e ustawy VAT oraz art. 31a Rozporządzenia, a w konsekwencji świadczenie tego rodzaju usług przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika podatku od wartości dodanej nie podlega opodatkowaniu VAT w Polsce?

Państwa stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy

1. Usługi doradztwa podatkowego w zakresie doradztwa transakcyjnego i restrukturyzacyjnego, świadczone przez Wnioskodawcę w odniesieniu do Transakcji na Nieruchomościach i Transakcji na Udziałach nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e ustawy VAT oraz art. 31a Rozporządzenia. W związku z tym świadczenie tego rodzaju usług przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika podatku od wartości dodanej nie podlega opodatkowaniu VAT w Polsce, również w sytuacji, jeżeli są świadczone względem nieruchomość położonej w Polsce lub spółki, która posiada nieruchomość w Polsce.

2. Usługi doradztwa podatkowego w zakresie Bieżącego Doradztwa dotyczącego nieruchomości, świadczone przez Wnioskodawcę nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e ustawy VAT oraz art. 31a Rozporządzenia. W związku z tym świadczenie tego rodzaju usług przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika podatku od wartości dodanej nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT w Polsce.

3. Usługi doradztwa podatkowego dotyczące Reprezentowania Klientów, w odniesieniu do postępowań dotyczących rozliczeń podatkowych wynikających z prowadzenia działalności dotyczącej nieruchomości położonych w Polsce, nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu art. 28e ustawy VAT oraz art. 31a Rozporządzenia. W związku z tym świadczenie tego rodzaju usług przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika podatku od wartości dodanej nie będzie podlegało opodatkowaniu VAT w Polsce.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Uwagi wstępne

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r. poz. 1221 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą”, opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Towarami stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy, są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie, z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegaj m.in. odpłatne świadczenie usług, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (określonym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju, przez które – w myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy – rozumie się terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W przypadku świadczenia usług istotnym, dla prawidłowego rozliczenia podatku od towarów i usług, jest określenie miejsca świadczenia danej usługi. Od poprawności określenia miejsca świadczenia zależeć będzie, czy dane świadczenie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w Polsce, czy też nie.

Zgodnie z generalną zasadą dotyczącą określenia miejsca świadczenia usług na rzecz podatników podatku od wartości dodanej, wyrażonej w art. 28b ust. 1 ustawy VAT, miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym usługobiorca-podatnik posiada siedzibę działalności gospodarczej. Od powyższej zasady przewidziany został szereg wyjątków, z których jeden dotyczy określenia miejsca świadczenia usług dla usług związanych z nieruchomościami.

Zgodnie bowiem z art. 28e ustawy VAT miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.

Przepis art. 28e ustawy VAT stanowi implementację art. 47 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz.UE.L Nr 347, str. 1 ze zm. dalej: „Dyrektywa VAT”). Przepisy krajowe nie zawierają szczegółowej definicji pojęcia usług związanych z nieruchomościami, a wyliczenie niektórych ich rodzajów w art. 28e ustawy VAT ma charakter przykładowy. W tym zakresie niezbędne jest zatem sięgnięcie do przepisów prawa unijnego, w tym w szczególności do uszczegółowiających to pojęcie przepisu art. 31a Rozporządzenia. Dopiero spełnienia wymogów wskazanych w Rozporządzeniu, jak również wynikających z utrwalonego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej będzie skutkować uznaniem danej usługi za związaną z nieruchomością, a w konsekwencji – opodatkowaną w kraju położenia nieruchomości.

Zakres pojęcia „usługi związane z nieruchomościami”

Wskazany już wyżej art. 31a Rozporządzenia ma pomóc w identyfikacji usług związanych z nieruchomościami określonymi w art. 47 Dyrektywy VAT, a tym samym, również usług określonych w art. 28e ustawy o VAT. W art. 31a ust. 1 Rozporządzenia udzielono wskazówek, jakie usługi kwalifikują się jako usługi związane z nieruchomościami. W art. 31a ust. 2 Rozporządzenia zawarto wykaz przykładowych usług, które należy uznać za związane z nieruchomościami, czyli usług objętych zakresem stosowania art. 47 Dyrektywy VAT.

W art. 31a ust. 3 Rozporządzenia zawarto wykaz przykładowych usług, których nie należy traktować jako usług związanych z nieruchomościami, czyli usług nieobjętych zakresem stosowania art. 47 Dyrektywy VAT.

Zgodnie z art. 31a ust. 1 Rozporządzenia „Usługi związane z nieruchomościami, o których mowa w art. 47 Dyrektywy 2006/112/WE, obejmują jedynie te usługi, które mają wystarczająco bezpośredni związek z daną nieruchomością. Usługi uważa się za mające wystarczająco bezpośredni związek z nieruchomością w następujących przypadkach: gdy wywodzą się z nieruchomości, a dana nieruchomość stanowi element składowy usługi i jest elementem centralnym oraz niezbędnym z punktu widzenia świadczonych usług (art. 31a ust. 1 lit. a); gdy są świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości (art. 31a ust. 1 lit. b).

Przyjmuje się, iż usługi określone w art. 31a ust. 1 lit. a Rozporządzenia obejmują usługi, w przypadku których dana nieruchomość jest źródłem wyniku tej usługi (np. dzierżawa budynku lub uzyskanie prawa do prowadzenia połowów na wyznaczonym terytorium). Oznacza to, iż nie jest możliwe świadczenie takiej usługi bez nieruchomości stanowiącej jej przedmiot. Innymi słowy, usługa wywodzi się z nieruchomości, jeżeli w celu realizowania świadczenia usługi wykorzystuje się tę nieruchomość, pod warunkiem, że nieruchomość stanowi główny i dominujący element tego świadczenia.

Natomiast usługi objęte art. 31a ust. 1 lit. b Rozporządzenia obejmują usługi świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości.

Należy wskazać, że na potrzeby stosowania art. 31a Rozporządzenia, Komisja Europejska przygotowała i opublikowała noty wyjaśniające (dalej jako „Objaśnienia KE”), które, co prawda, nie są źródłem prawa, jednakże zawierają wytyczne co do sposobu stosowania prawa UE z punktu widzenia Dyrekcji Generalnej ds. Podatków i Unii Celnej Komisji. Jeżeli chodzi o usługi w zakresie doradztwa podatkowego, ani Rozporządzenie ani Objaśnienia KE nie wskazują wyraźnie tego rodzaju usług jako kategorii usług potencjalnie związanych z nieruchomościami. Mając na uwadze jednak charakter czynności doradztwa podatkowego, za najbliższe rodzajowo należy uznać w opinii Wnioskodawcy usługi prawne.

W kontekście usług prawnych w pkt 253 Objaśnień KE wskazuje, iż co prawda zakres potencjalnie związanych z nieruchomościami usług prawnych jest bardzo szeroki, jednakże muszą to być każdorazowo usługi odnoszące się do zmiany prawnego stanu danej nieruchomości w sposób określony w art. 31a ust. 2 lit. q Rozporządzenia, tj. jako powiązane z przeniesieniem tytułu do nieruchomości, ustanowieniem lub przeniesieniem określonych udziałów w nieruchomościach lub praw rzeczowych dotyczących nieruchomości (takie jak czynności notarialne czy sporządzanie umów kupna i sprzedaży).

Pozostałe usługi prawne, w tym doradztwo prawne dotyczące warunków transakcji, wsparcie w ramach sposobów przed organami/sądami czy też porady podatkowe (pkt 254 objaśnień KE) nie wchodzą w zakres usług związanych z nieruchomościami.

Usługi doradztwa podatkowego transakcyjnego i restrukturyzacyjnego a ich związek z nieruchomościami

W przypadku doradztwa transakcyjnego i restrukturyzacyjnego, które może odnosić się do skonkretyzowanych Transakcji na Nieruchomościach i Transakcji na Udziałach, ich głównym celem jest przede wszystkim dokonanie przez Wnioskodawcę na zlecenie klienta szczegółowej analizy konsekwencji podatkowych zakupu lub sprzedaży nieruchomości oraz dokonanie analizy sytuacji podatkowej spółek posiadających nieruchomości. W dalszej kolejności Wnioskodawca w ramach usług takiego wsparcia wspiera klientów w ramach procesu transakcyjnego, przygotowując między innymi wnioski o wydanie interpretacji indywidualnych, o wydanie zaświadczeń oraz analizując różnego rodzaju umowy pod kątem ich skutków na gruncie przepisów prawa podatkowego, jak również proponując ich zmiany.

Finalnym rezultatem usług jest przedstawienie klientom różnego rodzaju rekomendacji i rozwiązań, których jednak wprowadzenie w życie stanowi w pełni decyzję usługobiorcy i same w sobie nie skutkują one zmianą sytuacji prawnej (a tym bardziej fizycznej) ściśle identyfikowanych nieruchomości.

Podobne stanowisko w zakresie doradztwa podatkowego w obszarze transakcyjnym zostało zaakceptowane przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w ramach interpretacji indywidualnej:

‒     z dnia 7 grudnia 2017 r. nr 0114-KDIP1-2.4012.443.2017.2.RD,

‒     z dnia 8 listopada 2018 r. nr 0114-KDIP1-2.4012.469.2018.2.PC,

‒     z dnia 1 lutego 2023 r. nr 0114-KDIP1-2.4012.580.2022.1.RST.

Tym samym miejscem świadczenia a zarazem opodatkowania przedmiotowych usług na rzecz zagranicznego podatnika nieposiadającego na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej nie będzie Polska nawet jeśli nieruchomość zlokalizowana jest w Polsce (w związku z czym klient jest zarejestrowany na VAT w Polsce) lub nawet, gdy usługi dotyczą nabycia udziałów spółki, która posiada nieruchomości w Polsce.

Usługi doradztwa bieżącego

Jeśli chodzi o usługi Bieżącego Doradztwa, ich istotą jest z kolei ocena konsekwencji podatkowych występujących ze względu na występowanie w ramach działalności klientów określonych okoliczności faktycznych bądź mogących potencjalnie wystąpić w przypadku podjęcia określonych decyzji biznesowych. Tego typu sytuacje mogą dotyczyć również konkretnych nieruchomości (np. w przypadku zapytań dotyczących podatku od nieruchomości), niemniej jednak wykonywana na zapotrzebowanie klienta usługa nie będzie się nigdy wiązać ze zmianą konkretnej sytuacji prawnej lub fizycznej nieruchomości.

Świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika usługi Bieżącego Doradztwa nie są zatem usługami związanymi z nieruchomością, o których mowa w art. 28e ustawy i art. 31a Rozporządzenia. Tym samym miejscem świadczenia a zarazem opodatkowania przedmiotowych usług na rzecz zagranicznego podatnika nieposiadającego na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej nie będzie Polska. W takim przypadku miejsce świadczenia (opodatkowania) na rzecz zagranicznego podatnika należy ustalić w oparciu o zasadę ogólną, o której mowa w art. 28b ust. 1 ustawy. Zatem przedmiotowe usługi będą opodatkowane w kraju, w którym podmiot zagraniczny posiada siedzibę działalności (nawet gdy został zarejestrowany na VAT w Polsce).

Usługi zastępstwa procesowego

Podobnie jak w przypadku Bieżącego Doradztwa, również w ramach usług związanych z Reprezentowaniem Klientów przed organami podatkowymi czy sądami administracyjnymi, Wnioskodawca w ramach takich usług nie powoduje zmiany sytuacji prawnej lub fizycznej nieruchomości. Nawet jeżeli dany spór prawny dotyczy okoliczności faktycznych związanych z konkretną, identyfikowalną nieruchomością. Rezultatem tych usług jest bowiem uzyskanie od organu/sądu określonego rozstrzygnięcia dotyczącego sytuacji prawnopodatkowej danego podmiotu prawnego (np. spółki prawa handlowego będącej podatnikiem CIT).

Oznacza to, że ustalenie miejsca świadczenia w ich przypadku następuje na podstawie art. 28b ust. 1 ustawy VAT, tj. w miejscu siedziby podatnika podatku od wartości dodanej będącego usługobiorcą.

Świadczone przez Wnioskodawcę na rzecz zagranicznego podatnika usługi doradztwa podatkowego dotyczącego Reprezentowania Klientów nie są usługami związanymi z nieruchomością, o których mowa w art. 28e ustawy i art. 31a Rozporządzenia. Tym samym miejscem świadczenia a zarazem opodatkowania przedmiotowych usług na rzecz zagranicznego podatnika nieposiadającego na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej nie będzie Polska. W takim przypadku miejsce świadczenia (opodatkowania) na rzecz zagranicznego podatnika należy ustalić w oparciu o zasadę ogólną, o której mowa w art. 28b ust. 1 ustawy. Zatem przedmiotowe usługi będą opodatkowane w kraju, w którym podmiot zagraniczny posiada siedzibę działalności (nawet gdy został zarejestrowany na VAT w Polsce).

Reasumując, należy uznać, iż usługi doradztwa podatkowego świadczone przez Wnioskodawcę w przypadku wszystkich trzech ich obszarów (tj. doradztwa transakcyjnego i restrukturyzacyjnego, Bieżącego Doradztwa i Reprezentowania Klientów) nie stanowią usług związanych z nieruchomościami w rozumieniu zarówno przepisu art. 28e ustawy VAT, jak i konkretyzującego to pojęcie przepisu art. 31a Rozporządzenia.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Odstępuję od uzasadnienia prawnego.

Dodatkowe informacje

Zauważam, że obecny publikator ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług to: t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 775 ze zm.

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy:

• zaistniałego stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia, oraz
• zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie wskazuję, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

• Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
• Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

• Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

• w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
• w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej.