0112-KDIL1-2.4012.166.2026.3.MR

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

13 kwietnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 13 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy:

·      uznania przyjmowanych przez Panią XY za bon różnego przeznaczenia, a nie rabat (pytanie oznaczone we wniosku nr 1);

·      wskazania czy realizacja XY u Partnera (wydanie towaru/świadczenie usługi na rzecz Klienta w zamian za XY + dopłata w gotówce) stanowi po stronie Partnera opodatkowaną dostawę towarów/świadczenie usług, a podstawą opodatkowania jest kwota należna za transakcje brutto, niezalenie od tego, że cześć zapłaty następuje w XY (pytanie oznaczone we wniosku nr 2);

·      wskazania czy przekazanie XY przez Partnera do Operatora w ramach Ścieżki 1 (wykup) stanowi transfer MPV, który sam w sobie nie podlega VAT, a otrzymanie od Operatora kwoty 90-95% wartości nominalnej bonu nie jest wynagrodzeniem za dostawę/usługę podlegająca VAT (pytanie oznaczone we wniosku nr 3);

·      prawa do odliczenia podatku VAT z faktury dotyczącej Opłaty rozliczeniowej, która jest naliczana przez Operatora w momencie wykupu XY (pytanie oznaczone we wniosku nr 4) oraz

·      wskazania czy przekazanie przez Panią XY innemu Partnerami w ramach Ścieżki 2 stanowi transfer MPV niepodlegający VAT, a obowiązek podatkowy powstaje wyłącznie z tytułu realnej dostawy/usługi dokonanej przez Partnera sprzedającego na rzecz Pani (Partnera kupującego) (pytanie oznaczone we wniosku nr 5).

Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 18 maja 2026 r. (wpływ 18 maja 2026 r.) Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca – osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą, czynny podatnik VAT planuje wziąć udział jako Partner w programie bonów (…) (dalej: XY) organizowanym przez niepowiązany podmiot polską spółkę z o.o. będącą czynnym podatnikiem VAT.

Założenia programu są następujące:

1.  Uczestnicy i role

Operator/Emitent polska spółka z o.o. prowadząca program bonów (…) (dalej: XY).

Partnerzy niezależne podmioty (zwykle podatnicy VAT czynni w Polsce), które zawierają z Operatorem umowę partnerską i regulamin programu. Partnerzy sprzedają różne towary i usługi opodatkowane VAT według różnych stawek (w tym 23%, 8%, 5%, zw.).

Klienci osoby fizyczne i/lub przedsiębiorcy nabywający XY od Operatora i realizują je u Partnerów.

2.  Cechy XY

XY mają wyłącznie postać papierową.

XY są emitowane w nominałach: 20, 50, 100, 200, 500 (jednostek XY, przy sprzedaży w cenie odpowiadającej nominałowi w PLN).

XY zawiera co najmniej: nazwę programu, nominał, unikalny numer/serie, elementy zabezpieczające, odesłanie do regulaminu, termin ważności np. 5 lat od daty zakupu bonu.

XY uprawniają posiadacza do nabycia dowolnych towarów/usług oferowanych przez Partnerów programu z zastrzeżeniem ograniczeń regulaminowych (np. limit wykorzystania przy jednej transakcji opisany poniżej).

Na moment emisji i sprzedaży XY nie jest możliwe określenie:

a)  konkretnego Partnera, u którego nastąpi realizacja,

b)  rodzaju towaru/usługi,

c)  stawki VAT właściwej dla przyszłej dostawy/usługi.

XY nie uprawniają Klientów do zwrotu bonu do Operatora i odzyskania gotówki od Operatora; zwrot bonu do Operatora przewidziany jest wyłącznie jako mechanizm rozliczeniowy dla Partnerów (pkt 5 poniżej).

3.  Emisja i sprzedaż XY

Operator sprzedaje XY Klientom po cenie równej nominałowi (np. bon o nominale 100 XY za 100 PLN).

Operator prowadzi ewidencję emisji i obrotu XY (numery, nominały, statusy: w obiegu, zrealizowany, wykupiony od Partnera, unieważniony, termin ważności).

Operator utrzymuje środki ze sprzedaży XY na wyodrębnionym rachunku bankowym jako zabezpieczenie rozliczeń programu.

4.  Realizacja XY u Partnerów

Klient przedstawia XY u Partnera jako formę zapłaty.

Partner dokonuje sprzedaży towarów/usług na rzecz Klienta na zasadach ogólnych, dokumentując sprzedaż paragonem/faktura zgodnie z przepisami.

Regulamin programu przewiduje, że Partner przyjmuje od Klienta XY i ujmuje je jako instrument rozliczeniowy programu.

5.  Obrót XY między Partnerami oraz wykup przez Operatora

Po przyjęciu XY Partner ma dwie możliwości:

Ścieżka 1 wykup przez Operatora: Partner przekazuje Operatorowi zebrane XY (fizycznie, z protokołem/raportem numerów i nominałów). Operator wypłaca Partnerowi kwotę równą 90-95% wartości nominalnej przekazanych XY (przelew). Jednocześnie Operator pobiera wynagrodzenie 5-10% wartości nominalnej (dalej: Opłata rozliczeniowa) tytułem usługi wykupu/rozliczenia/clearingu XY. Opłata rozliczeniowa jest dokumentowana fakturą VAT wystawianą przez Operatora na Partnera.

Ścieżka 2 rozliczenia w sieci Partnerów: Partner może wykorzystać XY jako formę zapłaty u innego Partnera (tu obowiązuje limit 50% wartości transakcji brutto). Sprzedający Partner (ten, który wydaje towar/usługę) rozlicza VAT od swojej sprzedaży na zasadach ogólnych, a XY jest wyłącznie formą zapłaty. Partner przyjmujący zapłatę w XY ma obowiązek udzielić 3% rabatu Partnerowi płacącemu XY, od części ceny płaconej XY.

Celem przystąpienia do Programu bonów (…) jest zwiększenie sprzedaży produktów oferowanych przez Wnioskodawcę, a co za tym idzie uzyskanie przychodów z działalności opodatkowanej podatkiem dochodowym i podatkiem VAT. Ma to być dodatkowa forma promocji mająca spowodować pozyskanie nowych klientów zarówno z rynku lokalnego jak i krajowego.

Uzupełnienie opisu zdarzenia przyszłego

1.  Na pytanie: Czy zgodnie z umową partnerską oraz regulaminem programu XY stanowią instrument, z którym wiąże się obowiązek ich przyjęcia przez Panią jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów.

Udzielono odpowiedzi: Tak.

2.  Na pytanie: Czy wydatek udokumentowany wystawioną przez Operatora fakturą dotyczącą opłaty rozliczeniowej jest ponoszony przez Panią w związku z prowadzoną działalnością? Jeśli tak proszę opisać na czym ten związek polega.

Udzielono odpowiedzi: TAK. Dzięki przystąpieniu do programu Wnioskodawca zyskuje nowych klientów lokalnych. Klient, który wejdzie w posiadanie XY, będzie go mógł wydać tylko w firmach, które przystąpiły do programu. Udział w programie jest korzystny dla Wnioskodawcy, bo zyskuje od nowych klientów, przy czym rozliczając się z Operatorem ze zgromadzonych XY, Wnioskodawca płaci tylko 5-10% prowizji w postaci opłaty rozliczeniowej. Gdyby nie udział w programie i zapłata tej opłaty rozliczeniowej, Wnioskodawca nie pozyskałby tego nowego klienta.

3.  Na pytanie: Czy faktury dokumentujące opłaty rozliczeniowe wystawiane przez Operatora związane są z prowadzoną przez Panią działalnością: opodatkowaną podatkiem od towarów i usług, zwolnioną od podatku od towarów i usług, niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Udzielono odpowiedzi: Faktury dokumentujące opłaty rozliczeniowe wystawiane przez Operatora związane są z prowadzoną przez Wnioskodawcę działalnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.

Pytania ostatecznie sformułowane w piśmie z 15 maja 2026 r.

1.  Czy opisane XY stanowią bon różnego przeznaczenia w rozumieniu ustawy o VAT (MPV), tj. bon inny niż bon jednego przeznaczenia, ze względu na brak możliwości ustalenia na moment emisji miejsca dostawy/świadczenia, rodzaju świadczenia i stawki VAT i w związku z tym Partner może je przyjmować od Klientów w ramach zapłaty za wydanie towaru/świadczenie usługi i nie będzie to stanowiło udzielenia Klientowi rabatu w wysokości XY?

2.  Czy realizacja XY u Partnera (wydanie towaru/świadczenie usługi na rzecz Klienta w zamian za XY + dopłata w gotówce) stanowi po stronie Partnera opodatkowaną dostawę towarów/świadczenie usług, a podstawą opodatkowania jest kwota należna za transakcje brutto, niezalenie od tego, że część zapłaty następuje w XY?

3.  Czy przekazanie XY przez Partnera do Operatora w ramach Ścieżki 1 (wykup) stanowi transfer MPV, który sam w sobie nie podlega VAT, a otrzymanie od Operatora kwoty 90-95% wartości nominalnej bonu nie jest wynagrodzeniem za dostawę/usługę podlegającą VAT?

4.  Czy Partner ma prawo odliczenia podatku VAT z faktury dotyczącej Opłaty rozliczeniowej, która jest naliczana przez Operatora w momencie wykupu XY?

5.  Czy przekazanie XY miedzy Partnerami w Ścieżce 2 stanowi transfer MPV niepodlegający VAT, a VAT powstaje wyłącznie z tytułu realnej dostawy/usługi dokonanej przez Partnera sprzedającego na rzecz Partnera kupującego?

Pani stanowisko w sprawie ostatecznie sformułowane w piśmie z 15 maja 2026 r.

Ad. 1

Zdaniem Wnioskodawcy opisane XY stanowią bon różnego przeznaczenia w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 z późn. zm.; dalej: uVAT), tj. bon inny niż bon jednego przeznaczenia, ze względu na brak możliwości ustalenia na moment emisji miejsca dostawy/świadczenia, rodzaju świadczenia i stawki VAT.

Zgodnie z art. 2 pkt 44 uVAT, bon różnego przeznaczenia (MPV) to bon inny niż bon jednego przeznaczenia, czyli instrument, przy przekazaniu którego nie jest możliwe ustalenie: (1) miejsca świadczenia, (2) konkretnego charakteru dostawy towarów lub świadczenia usług oraz (3) właściwej stawki VAT. W opisanym programie na moment emisji i sprzedaży XY brak jest precyzji co do Partnera, towaru/usługi i stawki VAT (różne stawki u Partnerów: 23%, 8%, 5%, zw.). Spełnione są zatem wszystkie przesłanki, aby uznać XY za bony różnego przeznaczenia w rozumieniu ustawy o VAT. W związku z tym Partner może je przyjmować od Klientów w ramach zapłaty za wydanie towaru/świadczenie usługi i nie będzie to stanowiło udzielenia Klientowi rabatu w wysokości XY.

Ad. 2

Zdaniem Wnioskodawcy realizacja XY u Partnera (wydanie towaru/świadczenie usługi na rzecz Klienta w zamian za XY + ewentualna dopłata w gotówce) stanowi po stronie Partnera opodatkowaną dostawę towarów/świadczenie usług, a podstawą opodatkowania jest kwota należna za transakcję brutto, niezalenie od tego, że część zapłaty następuje w XY.

Zgodnie z art. 8b ust. 1 uVAT, faktyczne przekazanie towarów lub faktyczne świadczenie usług dokonane w zamian za bon różnego przeznaczenia przyjmowany przez dostawce lub usługodawcę jako wynagrodzenie lub część wynagrodzenia podlega opodatkowaniu podatkiem, natomiast nie podlega opodatkowaniu podatkiem wcześniejszy transfer bonu różnego przeznaczenia.

Zatem w przedmiotowej sytuacji, w przypadku zapłaty całości/części wynagrodzenia za towar/usługę XY, opodatkowana podatkiem VAT będzie odpowiednio dostawa towarów/świadczenie usług, a nie samo przekazanie bonu.

Zgodnie z art. 29a ust. 1a uVAT, podstawa opodatkowania z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług dokonanych w zamian za bon różnego przeznaczenia realizowany w całości, w odniesieniu do tego bonu, jest równa:

1)  wynagrodzeniu zapłaconemu za ten bon różnego przeznaczenia, pomniejszonemu o kwotę podatku związaną z dostarczonymi towarami lub świadczonymi usługami;

2)  wartości pieniężnej wskazanej na tym bonie różnego przeznaczenia lub w powiązanej dokumentacji, pomniejszonej o kwotę podatku związaną z dostarczonymi towarami lub świadczonymi usługami – w przypadku gdy informacje dotyczące wynagrodzenia są niedostępne.

Z powyższego wynika, że podstawą opodatkowania, niezalenie od tego, jaka kwota została uregulowana XY, będzie wynagrodzenie zapłacone przez Klienta za ten XY pomniejszone o podatek VAT plus ewentualna dopłata w gotówce również pomniejszona o należny podatek VAT.

Ad. 3

Zdaniem Wnioskodawcy przekazanie XY przez Partnera do Operatora w ramach Ścieżki 1 (wykup) stanowi transfer MPV, który nie podlega VAT, a wypłata 90-95% wartości nominalnej nie jest zapłata wynagrodzenia za dostawę/usługę podlegającą VAT.

Przekazanie fizycznych XY przez Partnera Operatorowi (wykup bonu przez Operatora) nie stanowi dostawy towarów ani świadczenia usług. Stanowi to zdaniem Wnioskodawcy transfer bonu różnego przeznaczania, natomiast zgodnie z art. 8a-8b uVAT w przypadku stosowania bonów tylko transfer bonu jednego przeznaczenia uznaje się za dostawę towarów lub świadczenie usług.

Otrzymanie 90-95% nominału to zwrot środków pochodzących ze sprzedaży bonów (charakter rozliczeniowy), a nie zapłata za dostawę/usługę brak ekwiwalentności świadczeń.

Ad. 4

Zdaniem Wnioskodawcy, ma on prawo jako Partner odliczyć podatek VAT od faktury za usługę rozliczeniową. Wydatek ten ma związek z działalnością opodatkowaną podatkiem VAT. Wnioskodawca chce przystąpić do programu celem promowania swojej działalności i zwiększenia przychodów ze sprzedaży, które są opodatkowane podatkiem VAT. Wydatki takie nie są wyłączone z prawa do odliczenia podatku VAT i spełniają wszystkie przesłanki, aby można było dokonać odliczenia podatku VAT.

Ad. 5

Zdaniem Wnioskodawcy przekazanie XY miedzy Partnerami w Ścieżce 2 stanowi transfer MPV niepodlegający VAT, a VAT powstaje wyłącznie z tytułu realnej dostawy/usługi dokonanej przez Partnera sprzedającego na rzecz Partnera kupującego.

Jest to sytuacja analogiczna do sytuacji objętej pytaniem drugim, tylko tutaj w roli Klienta występuje Partner kupujący. Występuje tu tylko taka różnica, że Partner kupujący może zapłacić Partnerowi sprzedającemu XY maksymalnie połowę należności z tytułu transakcji, a pozostałą kwotę musi dopłacić w gotówce przelewem.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:

Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu.

Muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

-     w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,

-     świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Wskazać w tym miejscu należy, że od dnia 1 stycznia 2019 r. do ustawy o podatku od towarów i usług zostały wprowadzone dodatkowe przepisy mające na celu implementację dyrektywy Rady (UE) 2016/1065 z dnia 27 czerwca 2016 r. zmieniającej dyrektywę 2006/112/WE w odniesieniu do bonów na towary lub usługi (Dz. Urz. UE L 177 z 01.07.2016, str. 9). Celem wprowadzonych przepisów jest uproszczenie, modernizacja i ujednolicenie przepisów ustawy mających zastosowanie do bonów na towary lub usługi. Przy czym nowe regulacje mają zastosowanie wyłącznie do bonów wyemitowanych po dniu 31 grudnia 2018 r.

Stosownie do art. 2 pkt 41 ustawy:

Według art. 2 pkt 43 ustawy:

Natomiast na mocy art. 2 pkt 44 ustawy:

Na podstawie art. 2 pkt 42 ustawy:

Jak stanowi art. 2 pkt 45 ustawy:

Wskazać w tym miejscu należy, że wprowadzenie definicji bonu na towary i usługi jest nie tylko istotne ze względu na potrzebę harmonizacji opodatkowania podatkiem VAT w odniesieniu do transakcji z wykorzystaniem bonów w Unii Europejskiej, lecz także ze względu na potrzebę unikania zakłóceń konkurencji. Celem tej definicji jest również rozróżnienie pomiędzy bonami, które można wymienić na towary i usługi a instrumentami płatniczymi, które służą wyłącznie do realizacji płatności, gdyż opodatkowanie bonów podatkiem VAT jako specyficznego środka płatniczego i instrumentów płatniczych jest różne.

Z uwagi na fakt, że bony w praktyce mogą nabierać coraz więcej cech, które charakteryzują instrumenty płatnicze, w każdym przypadku należy badać, czy płatności, przy których skorzystać można z takiego instrumentu, dotyczą ograniczonej liczby oznaczonych co do nazwy towarów lub usług lub czy tożsamość potencjalnych oferentów dostaw towarów lub usług jest znana z góry – wówczas taki instrument zachowuje swój charakter bonu. Należy przy tym podkreślić, że bon może mieć formę materialną lub elektroniczną.

W odniesieniu do rozróżnienia bonu jednego przeznaczenia od bonu różnego przeznaczenia wskazać należy, że związane jest to z odmiennym traktowaniem tych bonów w świetle podatku VAT. Istotą tego rozróżnienia jest to, czy w związku z dostawą towarów lub świadczeniem usług, na które bon ostatecznie zostanie wymieniony, w momencie emisji bonu, dostępnych jest wystarczająco dużo informacji, by stwierdzić, gdzie ma nastąpić opodatkowanie podatkiem i w jakiej kwocie. Zatem gdy powyższe dane są możliwe do określenia, tj. w momencie emisji bonu można określić jego miejsce opodatkowania oraz wysokość podatku należnego, to mamy do czynienia z bonem jednego przeznaczenia. W pozostałych przypadkach, tj. gdy nie można ustalić miejsca opodatkowania w momencie emisji bonu lub nie jest znana kwota podatku należnego mamy do czynienia z bonami różnego przeznaczenia. Zatem bon lub powiązana z nim dokumentacja już w chwili emisji powinny jasno określać charakter tego bonu.

W tym miejscu należy również przywołać wyrok z 28 kwietnia 2022 r. w sprawie C-637/20 Skatteverket v. DSAB Destination Stockholm AB, w którym Trybunał orzekł, że art. 30a dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że instrument, który przyznaje uprawnionemu prawo do korzystania z różnych usług w danym miejscu, przez ograniczony czas i do określonej wartości, może stanowić „bon” w rozumieniu art. 30a pkt 1 tej dyrektywy, nawet jeśli ze względu na ograniczony termin ważności tego instrumentu przeciętny konsument nie jest w stanie skorzystać ze wszystkich oferowanych usług. Wspomniany instrument stanowi „bon różnego przeznaczenia” w rozumieniu art. 30a pkt 3 dyrektywy, ponieważ podatek od wartości dodanej należny z tytułu tych usług nie jest znany w chwili emisji bonu.

Jak wynika z orzeczenia, dla TSUE punktem wyjściowym do wydania rozstrzygnięcia było ustalenie przesłanek, jakie powinny wystąpić aby dany instrument mógł zostać uznany za „bon” w świetle brzmienia art. 30a pkt 1 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (t. j. Dz. Urz. UE L 347 z dnia 11 grudnia 2006, str. 1, ze zm.), zwanej dalej Dyrektywą 2006/112/WE Rady.

TSUE wskazał, że aby uznać dany instrument za bon, należy po pierwsze ustalić, czy takiemu instrumentowi towarzyszy obowiązek przyjęcia go jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług. Po drugie należy zbadać, czy wspomniany instrument lub związana z nim dokumentacja określają, jakie towary mają zostać dostarczone lub jakie usługi mają być świadczone lub czy została w nim określona tożsamość ich potencjalnych dostawców lub usługodawców (pkt 21 wyroku).

Aby jasno określić, co stanowi bon na towary lub usługi do celów VAT, oraz odróżnić bony od instrumentów płatniczych, konieczne jest zdefiniowanie bonów, określając ich istotne cechy, w szczególności charakter uprawnienia, które wiąże się z danym bonem, oraz obowiązek przyjęcia go jako wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług. Celem ustalenia czy dany instrument stanowi bon za towary lub usługi do celów VAT należy sprawdzić, czy w danym indywidualnym przypadku została spełniona definicja bonu zawarta w art. 2 pkt 41 ustawy o podatku od towarów i usług.

Jak wskazano wyżej pod pojęciem bonu zawartym w art. 2 pkt 41 ustawy, należy rozumieć instrument, z którym wiąże się obowiązek jego przyjęcia jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów lub świadczenie usług, w przypadku którego towary, które mają zostać dostarczone, lub usługi, które mają zostać wykonane, lub tożsamość potencjalnych dostawców lub usługodawców są wskazane w samym instrumencie lub określone w powiązanej dokumentacji, w tym w warunkach wykorzystania tego instrumentu.

Dany instrument zachowuje swój charakter bonu o ile płatności, przy których skorzystać można z takiego instrumentu, dotyczą ograniczonej liczby oznaczonych co do nazwy towarów lub usług lub gdy tożsamość potencjalnych oferentów dostaw towarów lub usług jest z góry znana.

Bon powinien ściśle wiązać się z dostawą towarów lub usług i ma zazwyczaj określony cel handlowy lub promocyjny, tj. stymulowanie sprzedaży określonych towarów lub usług i/lub ułatwianie płatności za takie towary lub usługi.

Określone w art. 2 pkt 41 ustawy o podatku od towarów i usług brzmienie definicji bonu znajduje odzwierciedlenie w Dyrektywie Rady 2016/1065 z dnia 27 czerwca 2016 r. zmieniającej Dyrektywę 2006/112/WE Rady w odniesieniu do bonów na towary lub usługi. Przepis ten wprowadza wymóg, aby towary/usługi, których bon dotyczy lub tożsamość potencjalnych dostawców były wskazane w bonie lub określone w powiązanej dokumentacji. Przy czym w świetle definicji bonu, forma w której bon jest emitowany nie wpływa na uznanie takiego instrumentu za bon. Ponadto zauważyć należy, że w motywie 6 preambuły Dyrektywy 2016/1065 wskazano, że „bony mogą występować w formie fizycznej lub elektronicznej”.

Zasady dotyczące opodatkowania transferu bonów jednego i różnego przeznaczenia zostały przedstawione w dziale II rozdziale 2a ustawy „Opodatkowanie w przypadku stosowania bonów”.

I tak, zgodnie z art. 8a ust. 1 ustawy:

W myśl art. 8a ust. 2 ustawy:

W świetle art. 8a ust. 3 ustawy:

W oparciu o art. 8a ust. 4 ustawy:

Stosownie do art. 8b ust. 1 ustawy:

Według art. 8b ust. 2 ustawy:

Przy korzystaniu z bonu – w zależności od jego rodzaju – podatek VAT będzie naliczany w chwili transferu bonu (przy bonach jednego przeznaczenia – SPV) albo w chwili skorzystania z bonu, czyli podczas wymiany bonu na towary lub usługi (bony różnego przeznaczenia – MPV).

Kwestię dotyczącą momentu powstania obowiązku podatkowego regulują przepisy art. 19a ustawy. Zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy:

Wyłączeniem od powyższej reguły jest przepis art. 19a ust. 1a ustawy:

Stosownie do art. 19a ust. 4a ustawy:

Obowiązek podatkowy z tytułu dostawy towarów /świadczenia usług, do których dochodzi na skutek transferu bonu jednego przeznaczenia, powstaje z chwilą dokonania transferu bonu jednego przeznaczenia. Momentem, w którym ww. dostawę towarów/świadczenie usług należy uznać dla celów podatku VAT za dokonane jest w każdym przypadku moment dokonania transferu bonu jednego przeznaczenia.

W odniesieniu natomiast do obowiązku podatkowego dla bonów różnego przeznaczenia zastosowanie będą miały zasady ogólne wynikające z art. 19a ust. 1 ustawy, czyli podatek stanie się wymagalny w miesiącu dokonania dostawy towaru lub wykonania usługi i co do zasady powinien zostać rozliczony za ten okres rozliczeniowy.

Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pani jednoosobową działalność gospodarczą i jest Pani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Planuje Pani wziąć udział jako Partner w programie bonów (…) (dalej: XY) organizowanym przez niepowiązany podmiot – polską spółkę z o.o. będącą czynnym podatnikiem VAT. Operatorem/Emitentem XY jest polska spółka z o.o. prowadząca program bonów (…). Partnerzy to niezależne podmioty (zwykle podatnicy VAT czynni w Polsce), które zawierają z Operatorem umowę partnerską. Partnerzy sprzedają różne towary i usługi opodatkowane VAT według różnych stawek. Klienci (osoby fizyczne i/lub przedsiębiorcy) nabywający XY od Operatora i realizują je u Partnerów. XY mają postać wyłącznie papierową i są emitowane w nominałach: 20, 50, 100, 200, 500 (jednostek XY, przy sprzedaży w cenie odpowiadającej nominałowi w PLN). XY zawiera co najmniej: nazwę programu, nominał, unikalny numer/serie, elementy zabezpieczające, odesłanie do regulaminu, termin ważności np. 5 lat od daty zakupu bonu. XY uprawniają posiadacza do nabycia dowolnych towarów/usług oferowanych przez Partnerów programu z zastrzeżeniem ograniczeń regulaminowych (np. limit wykorzystania przy jednej transakcji). Zgodnie z umową partnerską oraz regulaminem programu XY stanowią instrument, z którym wiąże się obowiązek ich przyjęcia przez Panią jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów. Na moment emisji i sprzedaży XY nie jest możliwe określenie: konkretnego Partnera, u którego nastąpi realizacja, rodzaju towaru/usługi, stawki VAT właściwej dla przyszłej dostawy/usługi. Operator sprzedaje XY Klientom po cenie równej nominałowi (np. bon o nominale 100 XY za 100 PLN) oraz prowadzi ewidencję emisji i obrotu XY (numery, nominały, statusy: w obiegu, zrealizowany, wykupiony od Partnera, unieważniony, termin ważności). Operator utrzymuje środki ze sprzedaży XY na wyodrębnionym rachunku bankowym jako zabezpieczenie rozliczeń programu. Klient przedstawia XY u Partnera jako formę zapłaty. Partner dokonuje sprzedaży towarów/usług na rzecz Klienta na zasadach ogólnych, dokumentując sprzedaż paragonem/faktura zgodnie z przepisami. Regulamin programu przewiduje, że Partner przyjmuje od Klienta XY i ujmuje je jako instrument rozliczeniowy programu. Po przyjęciu XY Partner ma dwie możliwości:

·      Ścieżka 1 wykup przez Operatora: Partner przekazuje Operatorowi zebrane XY (fizycznie, z protokołem/raportem numerów i nominałów). Operator wypłaca Partnerowi kwotę równą 90-95% wartości nominalnej przekazanych XY (przelew). Jednocześnie Operator pobiera wynagrodzenie 5-10% wartości nominalnej (dalej: Opłata rozliczeniowa) tytułem usługi wykupu/rozliczenia/clearingu XY. Opłata rozliczeniowa jest dokumentowana faktura VAT wystawiana przez Operatora na Partnera.

·      Ścieżka 2 rozliczenia w sieci Partnerów: Partner może wykorzystać XY jako formę zapłaty u innego Partnera (tu obowiązuje limit 50% wartości transakcji brutto). Sprzedający Partner (ten, który wydaje towar/usługę) rozlicza VAT od swojej sprzedaży na zasadach ogólnych, a XY jest wyłącznie formą zapłaty. Partner przyjmujący zapłatę w XY ma obowiązek udzielić 3% rabatu Partnerowi płacącemu XY, od części ceny płaconej XY.

Celem przystąpienia do Programu bonów (…) jest zwiększenie sprzedaży produktów oferowanych przez Wnioskodawcę, a co za tym idzie uzyskanie przychodów z działalności opodatkowanej podatkiem dochodowym i podatkiem VAT. Ma to być dodatkowa forma promocji mająca spowodować pozyskanie nowych klientów zarówno z rynku lokalnego jak i krajowego. Wydatek udokumentowany wystawioną przez Operatora fakturą dotyczącą opłaty rozliczeniowej jest ponoszony przez Panią w związku z prowadzoną działalnością. Płaci Pani 5-10% prowizji w postaci opłaty rozliczeniowej. Jak Pani wskazuje – gdyby nie udział w programie i zapłata tej opłaty rozliczeniowej – nie pozyskałaby Pani nowego klienta. Faktury dokumentujące opłaty rozliczeniowe wystawiane przez Operatora związane są z prowadzoną przez Panią działalnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.

Pani wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą uznania przyjmowanych przez Panią XY za bon różnego przeznaczenia, a nie rabat (pytanie oznaczone we wniosku nr 1).

Odnosząc się do Pani wątpliwości wskazać należy, skoro Klienci (osoby fizyczne i/lub przedsiębiorcy) nabywają XY od Operatora, które uprawniają posiadacza do nabycia dowolnych towarów/usług oferowanych przez Partnerów programu (…) oraz skoro z zwartej umowy partnerskiej pomiędzy Panią a Operatorem/Emitentem XY wynika, iż stanowią one instrument, z którym wiąże się obowiązek ich przyjęcia przez Panią jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów to należy uznać, iż XY stanowią bony w rozumieniu art. 2 pkt 41 ustawy. Natomiast z uwagi na okoliczność, iż na moment ich emisji i sprzedaży XY nie jest możliwe określenie: konkretnego Partnera, u którego nastąpi realizacja, rodzaju towaru/usługi oraz stawki VAT właściwej dla przyszłej dostawy/usługi to bony te nie spełniają jednego z kryteriów klasyfikujących je do bonów jednego przeznaczenia i tym samym należy je uznać za bony różnego przeznaczenia, o których mowa w art. 2 pkt 44 ustawy.

Kwestia możliwości przyjmowania ww. bonów przez Panią od Klientów w ramach zapłaty za wydane towaru/świadczenie usługi nie wynika z regulacji przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, a z umowy zawartej pomiędzy Panią a Operatorem/Emitentem XY.

Jak Pani wskazała z zawartej umowy Partnerskiej wynika, iż stanowią one instrument, z którym wiąże się obowiązek ich przyjęcia przez Panią jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów. Zatem możliwość ich przyjmowania wynika wprost z zawartej ww. umowy.

Odnosząc się natomiast do kwalifikacji czynności przyjmowania przez Panią XY jako udzielania rabatu wskazać należy, że z definicji bonu wynika, że jest to instrument, który może być przyjęty jako wynagrodzenie wyłącznie za dostawę towarów lub świadczenie usług. Również w motywie 4 preambuły Dyrektywy 2016/1065 wskazano „Zasady te powinny dotyczyć wyłącznie bonów, w zamian za które uzyskać można towary lub usługi. Zasadom tym nie powinny jednak podlegać instrumenty uprawniające posiadacza do zniżki przy zakupie towarów lub usług, ale nieuprawniające do otrzymania takich towarów lub usług”.

Z przedstawionych okoliczności wynika, że XY nabyte od Operatora/Emitenta uprawniają ich posiadaczy do nabycia dowolnych towarów/usług oferowanych przez Panią (Partnera programu) z zastrzeżeniem ograniczeń regulaminowych (np. limit wykorzystania przy jednej transakcji). Natomiast zgodnie z zawartą ww. umową Partnerską oraz regulaminem programu XY zobowiązana jest Pani przyjąć jako wynagrodzenie lub części wynagrodzenia za dostawę towarów. Klient przedstawia XY u Pani (Partnera programu) jako formę zapłaty, natomiast Pani (Partner programu) dokonuje sprzedaży towarów/usług na rzecz Klienta na zasadach ogólnych, dokumentując sprzedaż paragonem/fakturą zgodnie z przepisami. Regulamin programu przewiduje, że Pani (Partner programu) przyjmuje od Klienta XY i ujmuje je jako instrument rozliczeniowy programu.

Z przedstawionych okoliczności nie wynika, aby XY stanowiły środek uprawniający do uzyskania obniżki ceny zakupu danego towaru/usługi, który Pani sprzedaje. XY nabywane przez Klientów stanowią bowiem samodzielny środek, są zapłatą za dany towar/usługę, tj. mają charakter ekwiwalentu za nabywane towary/usługi. Będą uprawniały Klienta do otrzymania towarów/usług oraz stanowią część wynagrodzenia za dostawę towarów/usług.

Podsumowując stwierdzam, że opisane XY stanowią bon różnego przeznaczenia w rozumieniu ustawy o VAT (MPV), tj. bon inny niż bon jednego przeznaczenia, ze względu na brak możliwości ustalenia na moment emisji miejsca dostawy towaru/świadczenia usługi, rodzaju świadczenia i stawki VAT. Przyjmowane przez Panią XY – jako zapłata za dokonywaną sprzedaż – nie stanowią zatem w tym przypadku rabatu.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 należało uznać za prawidłowe.

Kolejna Pani wątpliwość dotyczy wskazania czy realizacja XY u Partnera (wydanie towaru/świadczenie usługi na rzecz Klienta w zamian za XY + dopłata w gotówce) stanowi po stronie Partnera opodatkowaną dostawę towarów/świadczenie usług, a podstawą opodatkowania jest kwota należna za transakcje brutto, niezalenie od tego, że cześć zapłaty następuje w XY (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).

Odnoszą się do Pani wątpliwości wskazać należy, iż zgodnie z ww. przepisami faktyczne przekazanie towarów lub faktyczne świadczenie usług dokonane w zamian za bon różnego przeznaczenia przyjmowany przez dostawcę lub usługodawcę jako wynagrodzenie lub część wynagrodzenia podlega opodatkowaniu podatkiem.

W świetle art. 29a ust. 1 ustawy:

Stosownie do art. 29a ust. 6 ustawy:

W myśl art. 29a ust. 7 ustawy:

Z powyższych przepisów wynika, że co do zasady podstawa opodatkowania obejmuje wszystko co stanowi wartość otrzymanego świadczenia, które dostawca lub świadczący usługę otrzymuje lub powinien otrzymać od kupującego. Przepis art. 29a ust. 6 i ust. 7 ustawy wymienia elementy, które powinny być wliczane bądź nie powinny być wliczane do podstawy opodatkowania. Do elementów, które nie powinny być wliczane do podstawy opodatkowania należą: kwota podatku, kwoty stanowiące obniżkę cen w formie rabatu z tytułu wcześniejszej zapłaty, udzielone nabywcy lub usługobiorcy opusty i obniżki cen, uwzględnione w momencie sprzedaży oraz kwoty otrzymane przez podatnika od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot wydatków, poniesionych w imieniu i na rachunek tego ostatniego i które są ujmowane przejściowo przez podatnika prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku.

Przepis art. 29a ust. 1 ustawy odnosi się do wszystkiego, co stanowi zapłatę, obejmując swym zakresem każdą formę zapłaty otrzymaną przez sprzedawcę z tytułu dostawy towarów lub wykonania usługi.

Natomiast podstawa opodatkowania z tytułu dostaw dokonanych w zamian za bon różnego przeznaczenia została określona w art. 29a ust. 1a ustawy, w myśl którego:

Powyższe zgodne jest z art. 73a Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r. s. 1 ze zm.), w myśl którego:

Zgodnie z art. 29a ust. 1a ustawy, przy dostawie towarów lub świadczeniu usług, za które konsument płaci w całości za pomocą bonu różnego przeznaczenia, jako podstawę opodatkowania w odniesieniu do tego bonu należy przyjąć wynagrodzenie płacone za ten bon przez konsumenta, przy czym wynagrodzenie to należy pomniejszyć o kwotę podatku VAT związaną z dostarczonymi towarami lub świadczonymi usługami. Realizuje to zasadę wyrażoną w motywie drugim preambuły Dyrektywy Rady (UE) 2016/1065 z dnia 27 czerwca 2016 r. zmieniająca dyrektywę 2006/112/WE (Dz. U. UE. L 2016.177.9 z 1 lipca 2016 r.) w odniesieniu do bonów na towary lub usługi – stanowiącą, że pobór podatku VAT musi następować tak, aby zachować spójność z zasadami ogólnego podatku konsumpcyjnego dokładnie proporcjonalnego do ceny towarów i usług. Zatem jeżeli podatnik nie posiada informacji o tym, ile konsument zapłacił za dany bon różnego przeznaczenia, wówczas podstawa opodatkowania towarów lub usług świadczonych w zamian za bon jest równa wartości pieniężnej wskazanej na tym bonie (lub w powiązanej dokumentacji), pomniejszonej o kwotę VAT od dostawy towarów lub świadczenia usług.

Jak wynika z przedstawionych okoliczności w celu pozyskania nowych klientów planuje Pani wziąć udział jako Partner w programie bonów (…) w ramach którego Klienci będą nabywać od Operatora/Emitenta XY mające postać papierową i emitowane w nominałach: 20, 50, 100, 200, 500 (jednostek XY, przy sprzedaży w cenie odpowiadającej nominałowi w PLN). XY zawiera co najmniej: nazwę programu, nominał, unikalny numer/serie, elementy zabezpieczające, odesłanie do regulaminu, termin ważności np. 5 lat od daty zakupu bonu. XY uprawniają posiadacza do nabycia dowolnych towarów/usług oferowanych przez Partnerów programu z zastrzeżeniem ograniczeń regulaminowych (np. limit wykorzystania przy jednej transakcji).

Jak rozstrzygnięto powyżej nabywane przez Klientów XY, które zobowiązuje się Pani przyjmować od Klienta jako wynagrodzenia lub części wynagrodzenia za dostawę towarów/świadczenie usług stanowią bony różnego przeznaczenia w rozumieniu art. art. 2 pkt 44 ustawy.

Tym samym stosownie do art. 8b ust. 1 ustawy faktyczne przekazanie przez Panią towarów lub faktyczne świadczenie przez Panią usług dokonane w zamian za bon różnego przeznaczenia przyjmowany jako wynagrodzenie lub część wynagrodzenia podlega opodatkowaniu podatkiem.

Jak wynika z przedstawionych okoliczności wartość XY (bonu) będzie na tym dokumencie wskazana. Zatem podstawą opodatkowania będzie właśnie ta wartość pomniejszona o podatek VAT.

Klient okazując się XY, na którym widnieje jego wartość odpowiadająca nominałowi w PLN może nabyć towary i usługi o wartości odpowiadającej nominałowi XY (co będzie stanowiło całość wynagrodzenia należnego Pani w związku z dostawą towaru/świadczeniem usługi) lub może nabyć towar/usługę przewyższającą wartość okazanego XY uiszczając wówczas brakującą wartość w gotówce.

Podsumowując, stwierdzam że realizacja XY u Pani (wydanie towaru/świadczenie usługi na rzecz Klienta w zamian za XY + dopłata w gotówce) stanowi opodatkowaną dostawę towarów/świadczenie usług. Podstawa opodatkowania z tytułu dostawy towarów/świadczenia usług dokonywanych w zamian za bon realizowany w całości, w odniesieniu do tego bonu jest równa wynagrodzeniu zapłaconemu za ten bon, pomniejszonemu o kwotę podatku związaną z dostarczonymi towarami/świadczonymi usługami albo wartości pieniężnej wskazanej na tym bonie lub powiązanej dokumentacji, pomniejszonej o kwotę podatku związaną z dostarczonymi towarami/świadczonymi usługami – w przypadku gdy informacje dotyczące wynagrodzenia są niedostępne wraz z ewentualną dopłatą w gotówce również pomniejszoną o kwotę podatku.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 należało uznać za prawidłowe.

Kolejna Pani wątpliwość dotyczy wskazania czy przekazanie XY przez Partnera (Panią) do Operatora w ramach Ścieżki 1 (wykup) stanowi transfer MPV, który sam w sobie nie podlega VAT, a otrzymanie od Operatora kwoty 90-95% wartości nominalnej bonu nie jest wynagrodzeniem za dostawę/usługę podlegająca VAT (pytanie oznaczone we wniosku nr 3).

Z przedstawionych okoliczności wynika, że zgodnie z zawartą umowa partnerską przyjmując XY od klientów jako część wynagrodzenia za dokonywaną przez Panią na rzecz tego Klienta dostawę towarów/ świadczenie usług ma Pani dwie możliwości, tj. albo ich wykup przez Operatora albo wykorzystanie jako formę zapłaty u innego Partnera w ramach programu (…).

Jak Pani wskazała korzystając z możliwości wykupu przez Operatora przekazuje Pani zebrane XY Operatorowi, który wypłaca Pani kwotę równą 90-95% wartości nominalnej przekazanych XY (przelew). Jednocześnie Operator pobiera wynagrodzenie 5-10% wartości nominalnej (dalej: Opłata rozliczeniowa) tytułem usługi wykupu/rozliczenia/clearingu XY. Opłata rozliczeniowa jest dokumentowana fakturą VAT wystawianą przez Operatora na Panią.

Zatem to nie Pani świadczy usługę na rzecz Operatora w ramach wykupu zgromadzonych XY, ale dochodzi do świadczenia usługi przez Operatora na Pani rzecz, za co dokonuje Pani płatności w postaci potrącanej kwoty 5-10% wartości nominalnej XY (Opłata rozliczeniowa).

Zatem przekazanie przez Panią bonów różnego przeznaczenia celem ich wykupu przez Operatora w ramach Ścieżki 1 stanowi transfer bonu, który nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Wypłacana Pani przez Operatora kwota równa 90-95% wartości nominalnej przekazanych XY nie stanowi wynagrodzenia za świadczona prze Panią usługę, ale ma charakter wewnętrznych rozliczeń.

Podsumowując stwierdzam, że przekazanie XY przez Panią (Partnera) do Operatora w ramach Ścieżki 1 (wykup) stanowi transfer MPV, który nie podlega VAT, a otrzymanie od Operatora kwoty 90-95% wartości nominalnej bonu nie jest wynagrodzeniem za dostawę/usługę podlegającą VAT.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 3 należało uznać za prawidłowe.

Kolejną Pani wątpliwość stanowi prawo odliczenia podatku VAT z faktury dotyczącej Opłaty rozliczeniowej, która jest naliczana przez Operatora w momencie wykupu XY (pytanie oznaczone we wniosku nr 4).

Podstawowe zasady dotyczące odliczenia podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu:

Na mocy art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Z przywołanych przepisów prawa wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Ponadto, aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanej z dokonanym nabyciem towarów i usług, powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go dla tej czynności za podatnika podatku od towarów i usług, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Stosownie do postanowień art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Mając na uwadze powyższe oraz powołane przepisy, wskazać należy, że w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje zatem wówczas, gdy zostaną spełnione dwa warunki: odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.

Ponadto, należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Natomiast na podstawie przepisu art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z powyższą regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Z cytowanych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług wynika zatem, że obowiązkiem podatnika jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Zatem mają Państwo obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupowych.

Biorąc pod uwagę, że prawo do odliczenia powinno być realizowane natychmiast po powstaniu podatku naliczonego, decydujące znaczenie dla oceny istnienia prawa do odliczenia będzie miał zamierzony (deklarowany) związek podatku naliczonego z czynnościami opodatkowanymi. Przy czym związek ten może mieć charakter bezpośredni lub pośredni.

O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą, np. dalszej odsprzedaży (towary handlowe) lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy. Bezpośrednio wiążą się więc z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika.

Natomiast o pośrednim związku nabywanych towarów i usług z działalnością przedsiębiorcy można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa – mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym z osiąganym przez podatnika obrotem opodatkowanym. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością podmiotu, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług, a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania obrotu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotu.

Istnienie związku między nabywanymi towarami i usługami a transakcjami opodatkowanymi podatnika jest traktowane jako niezbędny wymóg powstania prawa do odliczenia podatku również w Dyrektywie 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Stanowisko powyższe znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Zasada neutralności podatku VAT, a także kwestia pośredniego związku pomiędzy podatkiem naliczonym VAT a czynnościami opodatkowanymi jako warunku wystarczającego do zachowania prawa do odliczenia VAT były przedmiotem licznych orzeczeń TSUE m.in.: wyrok z 15 stycznia 1998 r. w sprawie C-37/95 (Państwo Belgijskie v. Ghent Coal Terminal NV), wyrok z 22 lutego 2001 r. w sprawie C-408/96 (Abbey National plc v. Commissioners of Customs & Excisie), wyrok z 26 maja 2005 r. w sprawie C-465/03 (Kretztechnik AG v. Finanzamt Linz), wyrok z 27 września 2001 r. w sprawie C-16/00 (CIBO Particiationis SA v. Directeur region al des impots du Nord-Pas-de-Calats). TSUE podkreślał, że co do zasady, prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego przysługuje podatnikom wówczas, gdy istnieje bezpośredni związek poniesionych wydatków ze sprzedażą opodatkowaną. Jednakże, brak bezpośredniego związku z konkretną czynnością podlegającą opodatkowaniu nie wyklucza prawa odliczenia podatku VAT w przypadku tzw. kosztów ogólnych działania podatnika, o ile koszty te mogą być przypisane do działalności podatnika podlegającej opodatkowaniu VAT.

W konsekwencji z wyroku tego wynika, że aby można było przyznać podatnikowi prawo do odliczenia naliczonego podatku VAT związek pomiędzy zakupami, a działalnością gospodarczą co do zasady powinien być bezpośredni, może być również pośredni jednak tylko gdy zakupy związane są z działalnością gospodarczą („wyłączną przyczyną tych usług jest działalność gospodarcza w rozumieniu tej dyrektywy wykonywana przez podatnika”). W przeciwnym wypadku koszty pośrednie nie wykazują bezpośredniego i ścisłego związku z tą działalnością, a w konsekwencji nie uprawniają do odliczenia podatku VAT, który je obciąża.

Z art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika. Ta zasada wyklucza możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

W każdym przypadku należy dokonać oceny, czy intencją podatnika wykonującego określone czynności, z którymi łączą się skutki podatkowo-prawne, było wykonywanie czynności opodatkowanych.

Z przedstawionych okoliczności wynika, że jest Pani czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Celem przystąpienia do Programu bonów (…) jest zwiększenie sprzedaży produktów oferowanych przez Panią, a co za tym idzie uzyskanie przychodów z działalności opodatkowanej podatkiem dochodowym i podatkiem VAT. Ma to być dodatkowa forma promocji mająca spowodować pozyskanie nowych klientów zarówno z rynku lokalnego jak i krajowego. Po nabyciu XY u Operatora/Emitenta Klient przedstawia XY u Pani jako formę zapłaty. Pani dokonuje sprzedaży towarów/usług na rzecz Klienta na zasadach ogólnych, dokumentując sprzedaż paragonem/faktura zgodnie z przepisami. Następnie przekazuje Pani Operatorowi zebrane XY (fizycznie, z protokołem/raportem numerów i nominałów). Operator wypłaca Pani kwotę równą 90-95% wartości nominalnej przekazanych XY (przelew). Jednocześnie Operator pobiera wynagrodzenie 5-10% wartości nominalnej (Opłata rozliczeniowa) tytułem usługi wykupu/rozliczenia/clearingu XY. Opłata rozliczeniowa jest dokumentowana fakturą VAT wystawiana przez Operatora na Panią. Wydatek udokumentowany wystawioną przez Operatora fakturą dotyczącą opłaty rozliczeniowej jest ponoszony przez Panią w związku z prowadzoną działalnością. Płaci Pani 5-10% prowizji w postaci opłaty rozliczeniowej. Faktury dokumentujące opłaty rozliczeniowe wystawiane przez Operatora związane są z prowadzoną przez Panią działalnością opodatkowaną podatkiem od towarów i usług.

Skoro zatem jest Pani zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz ponosi Pani wydatki udokumentowane faktura wystawioną przez Operatora (opłata rozliczeniowa), które związane są z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług w ramach prowadzonej działalności (przystąpienie do Programu (…) mające na celu promocję Pani działalności) należy stwierdzić, że warunki uprawniające do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy będą spełnione.

Podsumowując stwierdzam, że ma Pani prawo odliczenia podatku VAT z faktury dotyczącej Opłaty rozliczeniowej, która jest naliczana przez Operatora w momencie wykupu XY.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 4 należało uznać za prawidłowe.

Pani wątpliwości dotyczą również wskazania czy przekazanie przez Panią XY innemu Partnerami w ramach Ścieżki 2 stanowi transfer MPV niepodlegający VAT, a obowiązek podatkowy powstaje wyłącznie z tytułu realnej dostawy/usługi dokonanej przez Partnera sprzedającego na rzecz Pani (Partnera kupującego) (pytanie oznaczone we wniosku nr 5).

Z przedstawionych okoliczności wynika, że zgodnie z zawartą umowa partnerską przyjmując XY od klientów jako część wynagrodzenia za dokonywana przez Panią na rzecz tego Klienta dostawę towarów/ świadczenie usług ma Pani dwie możliwości, tj. albo ich wykup przez Operatora albo wykorzystanie jako formę zapłaty u innego Partnera w ramach programu (…).

Jak Pani wskazała korzystając z możliwości rozliczenia w sieci Partnerów może wykorzystać Pani XY jako formę zapłaty u innego Partnera, przy czym obowiązuje limit 50% wartości transakcji brutto. Sprzedający Partner (ten, który wydaje towar/usługę) rozlicza VAT od swojej sprzedaży na zasadach ogólnych, a XY jest wyłącznie formą zapłaty. Partner przyjmujący zapłatę w XY ma obowiązek udzielić 3% rabatu Partnerowi płacącemu XY, od części ceny płaconej XY.

Jak rozstrzygnięto powyżej opisane XY stanowią bon różnego przeznaczenia w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, tym samym ich transfer nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem. W przypadku transferu bonu rożnego przeznaczenia – stosownie do art. 8b ust. 1 ustawy – opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega faktyczne przekazanie towarów lub faktyczne świadczenie usług dokonane w zamian za bon różnego przeznaczenia przyjmowany przez dostawcę lub usługodawcę jako wynagrodzenie lub część wynagrodzenia.

Zatem przekazanie przez Panią (transfer) XY – stanowiącego bon rożnego przeznaczenia – celem nabycia towarów/usług od Partnera programu (w ramach Ścieżki 2) nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem opodatkowaniu będzie podlegać faktyczna dostawa towarów/świadczenie usług dokonane przez Partnera przyjmującego od Pani bon jako część wynagrodzenia.

Tym samym Pani stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 5 należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej:

Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku zdarzeniem przyszłym. Pani ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym jego przedstawieniem. Zatem, wydając przedmiotową interpretację oparłem się na wynikającym z treści wniosku opisie zdarzenia przyszłego. W przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Ponadto, w sytuacji zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego w opisie sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Wniosek w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych podlega odrębnemu rozpatrzeniu.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.