0111-KDWB.4014.46.2026.1.KKM

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 czerwca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie możliwości skorzystania ze zwolnienia z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawcą jest (…). Wnioskodawca pozostaje w związku małżeńskim z (…). Między małżonkami istnieje ustawowa wspólność majątkowa małżeńska.

Wnioskodawca jest wyłącznym właścicielem lokalu mieszkalnego położonego przy (…). Lokal ten został nabyty przez Wnioskodawcę ze środków pochodzących z jego majątku osobistego i stanowi jego majątek osobisty. Żona Wnioskodawcy, (…), nie posiada obecnie ani nie posiadała wcześniej prawa własności lokalu mieszkalnego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego ani udziału w takich nieruchomościach.

Małżonkowie planują nabyć na podstawie umowy sprzedaży dom jednorodzinny położony w (…). Nieruchomość ma zostać nabyta wspólnie przez oboje małżonków do majątku wspólnego objętego ustawową wspólnością majątkową małżeńską. Umowa sprzedaży zostanie zawarta w formie aktu notarialnego. Sprzedaż będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a podatek będzie pobierany przez notariusza jako płatnika.

W związku z planowaną transakcją Wnioskodawca powziął wątpliwość co do zakresu zastosowania zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych przewidzianego dla osób nabywających pierwsze mieszkanie lub dom. W szczególności Wnioskodawca chce potwierdzić, czy w sytuacji, gdy jeden z małżonków (Wnioskodawca) posiada już nieruchomość mieszkalną, natomiast drugi małżonek (…) nigdy nie posiadał takiej nieruchomości, zwolnienie może zostać zastosowane w części odpowiadającej udziałowi małżonka spełniającego warunki zwolnienia.

Pytanie

Czy w przypadku nabycia przez małżonków pozostających we wspólności majątkowej małżeńskiej domu jednorodzinnego położonego w (…) do majątku wspólnego, gdy Wnioskodawca jest już właścicielem lokalu mieszkalnego stanowiącego jego majątek osobisty, natomiast jego żona (…) nie posiada i nigdy nie posiadała nieruchomości mieszkalnej ani udziału w takiej nieruchomości, prawidłowe jest stanowisko, że zwolnienie z podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziane dla nabycia pierwszego mieszkania lub domu będzie przysługiwało żonie Wnioskodawcy, natomiast Wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty PCC w części przypadającej na niego? To znaczy czy notariusz przy zakupie przedmiotowej nieruchomości powinien pobrać połowę podatku PCC, ze względu na przysługujące żonie Wnioskodawcy zwolnienie z tego podatku?

Pana stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawcy, w przedstawionym zdarzeniu przyszłym zwolnienie określone w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych powinno przysługiwać (…), ponieważ nie posiada ona i nie posiadała wcześniej prawa własności lokalu mieszkalnego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego ani udziału w takich prawach, a tym samym spełnia wszystkie ustawowe warunki zastosowania zwolnienia. Natomiast Wnioskodawca nie spełnia warunków zwolnienia, gdyż jest właścicielem lokalu mieszkalnego położonego przy (…). W konsekwencji PCC powinien zostać naliczony wyłącznie w zakresie dotyczącym Wnioskodawcy.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 kwietnia 2026 r., sygn. akt III FSK 281/25. W wyroku tym NSA uznał, że zwolnienie przewidziane w art. 9 pkt 17 ustawy o PCC ma charakter podmiotowy i może być stosowane proporcjonalnie do osoby spełniającej ustawowe warunki zwolnienia. W ocenie Wnioskodawcy argumentacja przedstawiona przez NSA powinna znaleźć zastosowanie również w przypadku nabycia nieruchomości przez małżonków pozostających w ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej. Okoliczność, że jeden z małżonków spełnia warunki zwolnienia, a drugi ich nie spełnia, nie powinna prowadzić do pozbawienia prawa do zwolnienia tego małżonka, który spełnia wszystkie ustawowe przesłanki. Odmienne rozumienie przepisu prowadziłoby do nieuzasadnionego ograniczenia celu wprowadzonego przez ustawodawcę zwolnienia, jakim jest wsparcie osób nabywających swoją pierwszą nieruchomość mieszkalną.

W związku z powyższym Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przy nabyciu domu jednorodzinnego położonego w (…) do majątku wspólnego małżonków podatek od czynności cywilnoprawnych powinien zostać pobrany wyłącznie w części dotyczącej Wnioskodawcy jako osoby niespełniającej warunków zwolnienia, natomiast (…) powinna korzystać ze zwolnienia z PCC jako osoba nabywająca swoją pierwszą nieruchomość mieszkalną.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 191) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy:

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Na podstawie art. 4 pkt 1 ww. ustawy:

W myśl art. 5 ust. 1 i 2 ww. ustawy:

W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. ustawy:

Jak wynika z powołanych przepisów – umowa sprzedaży podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na kupującym/kupujących. W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

W myśl art. 9 pkt 17 ww. ustawy:

Stosownie do art. 10 ust. 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Jeżeli umowa sprzedaży jest sporządzana w formie aktu notarialnego, na notariuszu ciążą obowiązki płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca wraz z małżonką planują nabyć na podstawie umowy sprzedaży dom jednorodzinny położony w (…). Nieruchomość ma zostać nabyta wspólnie przez oboje małżonków do majątku wspólnego objętego ustawową wspólnością majątkową małżeńską

Zgodnie z opisem zdarzenia przyszłego jest Pan wyłącznym właścicielem lokalu mieszkalnego położonego przy (…). Pana żona nie posiada obecnie ani nie posiadała wcześniej prawa własności lokalu mieszkalnego, budynku mieszkalnego jednorodzinnego ani udziału w takich nieruchomościach.

Pana zdaniem, podatek od czynności cywilnoprawnych powinien zostać pobrany wyłącznie w części dotyczącej Pana jako osoby niespełniającej warunków zwolnienia.

Z Pana stanowiskiem nie można się zgodzić.

Analizowany przepis – art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych – jednoznacznie wskazuje jakie warunki muszą być spełnione do zastosowania zwolnienia:

-     w wyniku umowy sprzedaży nabyty musi być cały lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, cały budynek mieszkalny jednorodzinny, czy też spółdzielcze własnościowe prawo do całego lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego,

-     żaden z kupujących nie może być, w dniu sprzedaży ani przed tym dniem, właścicielem praw do żadnej substancji mieszkaniowej wskazanej w tym przepisie, za wyjątkiem nabytego – w drodze dziedziczenia – udziału nieprzekraczającego 50%.

W opisanym przez Pana przypadku, umowa sprzedaży będzie obejmowała zakup domu jednorodzinnego. Zatem pierwszy warunek zwolnienia został spełniony, bowiem jak wynika z wniosku zakupi go Pan wraz z żoną do majątku wspólnego.

Jednak w opisanej sprawie drugi warunek zastosowania zwolnienia nie został spełniony, ponieważ jest Pan wyłącznym właścicielem lokalu mieszkalnego położonego przy ul. (…).

Przedmiotem ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych są czynności cywilnoprawne, w tym umowy sprzedaży. A zatem, również zwolnieniem objęta jest czynność cywilnoprawna, którą jest umowa sprzedaży a nie jej część. Zatem w sytuacji gdy przedmiotem sprzedaży jest budynek mieszkalny, który kupujący nabywają do majątku wspólnego, umowa taka podlega zwolnieniu, pod warunkiem, że każdy z kupujących (zarówno mąż, jak i żona) spełni warunki określone w art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zatem, umowa sprzedaży, na podstawie której planuje Pan wraz z żoną zakup domu jednorodzinnego położonego w (…), nie może być objęta zwolnieniem - ani w całości, ani w części. Jeden z kupujących (współwłaścicieli) - Pan - nie wypełnił bowiem warunków zwolnienia. W opisanej sprawie notariusz powinien pobrać podatek od całej umowy sprzedaży.

W związku z powyższym, Pana stanowisko należy uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do powołanego przez Pana wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazać należy, iż orzeczenie to dotyczy konkretnej sprawy innego podatnika, osadzonej w określonym stanie faktycznym i wyłącznie w tej sprawie rozstrzygnięcie w nim zawarte jest wiążące.

Orzeczenia sądów administracyjnych nie stanowią natomiast materialnego prawa podatkowego.

Interpretacja dotyczy wyłącznie Pana. Gdyby Pana żona chciała uzyskać interpretację w zakresie zwolnienia z art. 9 pkt 17 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, to powinna się zwrócić z odrębnym wnioskiem.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja jest zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.